about
Toon menu

Vlaamse Jeugdraad blijft tegen uitbreiding GAS-boetes

Gisteren keurde de Kamercommissie Binnenlandse Zaken de verstrenging van de GAS-boetes goed. Anticiperend op de finale stemming in het parlement, brengt de Vlaamse Jeugdraad een nieuw advies uit.
donderdag 16 mei 2013

Het debat rond de Gemeentelijke Administratieve Sancties (GAS) woedt weer in alle hevigheid. Het wetsvoorstel dat het systeem rond de sancties moet uitdiepen en onder meer de minimumleeftijd voor een boete verlaagt van 16 naar 14 jaar werd gisteren goedgekeurd in de Kamercommissie Binnenlandse Zaken. Maar wat vergeten wordt, is dat ook het parlement zich nog moet uitspreken over het wetsvoorstel. Dat gebeurt naar alle waarschijnlijkheid op 30 mei.

Na eerdere pogingen die tot niets leidden en om alsnog redelijkheid in het debat te brengen, kwam de Vlaamse Jeugdraad (VLJR) met een nieuw advies. “Daarin geven we aan waarom de GAS problematisch zijn voor jongeren, jeugdwerkers en de samenleving”, zegt Lander Piccart, voorzitter van de VLJR. Na de goedkeuring door de commissie is dat advies meer dan ooit nodig, klinkt het bij de VLJR. “Eerder werd er geen rekening gehouden met onze bezorgdheden. Dit is een ultieme poging.”

Vrije ruimte

“Jongeren dragen nog geen volwassen verantwoordelijkheden”, zegt Piccart. “Daardoor krijgen ze de nodige vrijheid en ruimte om te experimenteren.” Althans, dat is de theorie. Maar de Vlaamse Jeugdraad stelt vast dat de vrije ruimte steeds meer onder druk komt te staan. Vijftig procent van de jongeren geeft bijvoorbeeld aan dat ze meer tijd in de openbare ruimte willen doorbrengen. “Vrienden ontmoeten, zich profileren en experimenteren, om op die manier een plaats in de gemeenschap in te nemen”, vertelt Piccart.

Het is echter in die publieke ruimte dat ‘overlast’ zich situeert. Op die manier hebben de GAS een belangrijke impact op de leefwereld van jongeren. Ook het ‘plaatsverbod’ dat de regering wil doorvoeren is een bron van bezorgdheid. “Wij maken ons zorgen over de eenvoud waarmee die maatregel verlengd kan worden”, aldus de voorzitter. “We zien het al voor ons: jongeren in een maatschappelijk kwetsbare positie die in een handomdraai een hele zomer uitgesloten worden van een provinciaal recreatiedomein omwille van één voorval.”

Overlast

België telt volgens de VLJR inmiddels 589 verschillende GAS-reglementen. Elke lokale overheid hanteert een eigen definitie van ‘overlast’ en de federale overheid voorziet ook in het wetsvoorstel geen sluitende definiëring van wat overlast nu precies inhoudt. “Het gaat over het gedrag van een (groep) burger(s) dat door een andere burger als lastig kan worden ervaren”, aldus de VLJR. “Die ruime interpretatievrijheid zorgt ervoor dat ook normaal jongerengedrag, zoals spelen en rondhangen, als overlast beschouwd kan worden.”

Die vage definitie en de ruime toepassingsmogelijkheden zorgen voor willekeur. Bovendien weet een jongere door het overaanbod aan reglementen niet wat van hem verwacht wordt in welke gemeente of stad. Zelfs tijdens vrijwilligerswerk, zoals in de jeugdbeweging, krijgen jongeren boetes. “Dat is nefast voor het engagement”, zegt voorzitter Piccart. “Daardoor kiezen ze soms om, al dan niet op vraag van de ouders, te stoppen met hun inzet voor een jeugdhuis of -beweging.”

De Vlaamse Jeugdraad ziet daarom heil in een beperking van de GAS tot de zogeheten gemengde inbreuken. Het gaat dan om enkele duidelijk afgebakende feiten uit het Strafwetboek, waarvoor gemeenten zelf een sanctie kunnen opleggen, indien die overgenomen werden in het politiereglement. In overleg met het parket wordt vervolgens bepaald wie tot sanctie overgaat: het parket zelf of de gemeente.

Rechten van het kind

In een rapport uit 2010 over België aangaande het Internationale Verdrag voor de Rechten van het Kind schreven de Verenigde Naties het volgende: “Het comité uit haar bezorgdheid over het feit dat gemeenten administratieve sancties kunnen opleggen aan kinderen voor antisociaal gedrag en dat buiten het jeugdrechtsysteem.”

Met die waarschuwing werd, aldus de VLJR, geen rekening gehouden bij het opstellen van het huidige wetsvoorstel. “We vragen met aandrang om eerst te evalueren of GAS verenigbaar zijn met het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind”, aldus Piccart.

Breder kader

“We hebben in dit advies voorstellen gedaan om van een zeer slechte wet, een slechte wet te maken”, zegt Piccart. “Maar zelfs in een breder kader, met bijvoorbeeld bemiddeling en gemeenschapsdienst, kunnen GAS voor ons niet.” Daarom pleiten de voorzitter en de VLJR voor een sterker jeugdrecht om een parallel systeem te vermijden.

Mocht het huidige wetsvoorstel er toch onveranderd doorkomen, dan overwegen de Vlaamse Jeugdraad en andere organisaties een procedure bij het Grondwettelijk Hof. “En als dat niet volstaat, gaan we desnoods naar het Europese Hof van Justitie in Straatsburg”, waarschuwt Piccart.

Voor adviezen van andere middenveldorganisaties omtrent GAS-boetes, kunt u hier terecht.
Of lees het PIDMAG magazine over GAS-boetes.

© 2013 – C.H.I.P.S. StampMedia – Gunther Malin, foto: Pauline Poelmans

Deze nieuwssite is niet-commercieel, onafhankelijk en 100% gratis dankzij uw steun. We rekenen op uw fair share. Maandelijks, Jaarlijks, Eenmalig. Giften vanaf 40 euro zijn fiscaal aftrekbaar.

reacties

6 reacties

  • door huracan op vrijdag 17 mei 2013

    Blij u met hand en tand verzetten tegen deze ondermijning van democratisch tot stand gekomen rechtsstaat. Belachelijk gewoon, die GAS-boetes. Die zijn slechts een kankergezwel ontstaan vanuit verregaande verzuring, het door egoïsme geïnspireerd hokjesdenken van een deel van onze maatschappij. Wat onze besturen betreft: armoede troef. En zeggen dat zowat alle politieke partijen pleiten voor de GAS-boetes; ik reken daarbij ook partijen die zich onthouden daarover een zienswijze te formuleren. Niets doen is instemmen. Spa schiet hier weer de hoofdgaai af. Die partij ondergraaft steeds meer haar sociale geloofwaardigheid, iets wat ongetwijfeld zal blijken bij de volgende verkiezingen. Eens kijken of ons Parlement nog een bestaansreden heeft. Onduidelijk gedefinieerde wetten en verordeningen leiden tot willekeur en kunnen dus niet voor toepassing vatbaar zijn!

  • door Jaak Peeters2545 op vrijdag 17 mei 2013

    Aan Huracan Huracan:Dit is geen gevolg van de verzuring. Het is het omgekeerde. Decennia terug hebben de voornamelijk links geïnspireerde koppels de opvoeding van hun kinderen losgelaten en hen nog weinig normen en waarden aangeleerd. Alles moest kunnen was daar het motto. Gevolg: er zijn nu al twee generaties kinderen in onze samenleving die weinig respect opbrengen voor de medemens. En dus volgt daarop de verzuring van de maatschappij. Het enigste middel dat de overheid dan nog is overgebleven zijn maatregelen zoals de gasboetes. Zij stellen ook de ouders die hun kinderen hebben laten ontsporen verantwoordelijk met die boetes. En nu zie ik dat het weeral die zgn. progressieven zijn die hier de grootste mond zetten. Respecteer de medemens in al zijn verscheidenheid en gedraag je netjes in het openbaar en je zal GEEN gasboetes moeten betalen.

    • door Gio op dinsdag 21 mei 2013

      Als ik ziek ben en geen zakdoeken op zak heb, dan spuw ik mijn snot op straat uit. Hebt u liever dat ik mijn snot terug inslik en zo ziek blijf? Verdien ik daarvoor een boete? Boetes voor jongeren, haalt dit iets uit?

      Laten we eerlijk blijven, dat GAS-boetes er zijn moet voor "een" bepaalde reden zijn. Maar hoe oud bent u, meneer Peeters? Hebt u ooit fouten gemaakt toen u klein was? Vindt u het normaal dat zo'n fout snel 50 tot 150 euro kost, inclusief voor uw 14-jarige zoon?

      De kritiek naar de GAS-boetes toe is niet bedoeld om te "ontkennen" dat sommige mensen verzuurd geraken door taferelen waarvan ze denken dat ze slecht zijn ("hangjongeren" zelfs de categorie die op zich niets doet behalve op straat spuwen). Dat u zich daaraan stoort, is uw recht. Maar de manier waarop deze boetes ons rechtsysteem omzeilen en waarop er een hypocriet "respect"-discours uit ontstaat, is bedroevend. U hebt het over respect voor de medemens; als u mij echt respecteert, komt u met mij praten en zegt u mij wat uw probleem is, ipv op internet te pleiten voor extra boetes. Er volgt geen respect uit boetes. Respect wordt niet afgedwongen, dat verdien je door voorbeeldig gedrag en door juiste normen en waarden. Meer boetes gaat niet meer respect opleveren. Integendeel. Boetes, "à la tête du client" (ie de oudere generatie gaat even de wetten voor de jongere generatie opleggen), voor 14-jarigen die gewoon ergens "zitten" (er is al op die wijze misbruik van de GAS-boetes gemaakt) zorgen, net als repressie in het algemeen, voor meer polarisering en voor GEBREK aan respect naar de ordediensten en de staat toe.

      U staat kritisch tegenover de normen en waarden van de jeugd, hebt u zich al afgevraagd wat het is om nu op te groeien? Wat denkt u van de pedagogie van al de bindende maatregelen waar u zo'n voorstand van bent?

  • door huracan op vrijdag 17 mei 2013

    Met dank aan de Heer Peeters. Kwestie van het zich respectvol en netjes gedragen te herdefiniëren zodat de zuurpruimen zich kunnen wentelen in het zelfvoldaan zijn. Prietpraat dus.Netjes is nu net het door het bestuur volledig vrij in te vullen begrip gehanteerd bij Gas-boetes. Willekeur en dus rechtsonzekerheid als resultaat. Ik ben benieuwd of het wetsvoorstel in de Vlaamse regering van onze Vlaamse parlementsleden Mercedes Van Volcem en Ann Brusseel, beiden Open Vld, om spelende kinderen niet langer als overlast te beschouwen, even vlotjes zal worden goedgekeurd. Trouwens, al in 2005 stelde Mieke Vogels voor om, naar analogie met Nederland en Duitsland, het wettelijk onmogelijk te maken om spelende kinderen als geluidsoverlast te beschouwen. Repressie in het ongerijmde is een kenteken van dictatuur en van de machteloosheid tot degelijk sociaal democratisch verantwoord bestuur.

    • door Rikm op zondag 19 mei 2013

      ... wordt een volwassen dialoog onmogelijk gemaakt door polarisering. En dan vooral weer vanuit, wat we voor het gemak maar de linkerzijde zullen noemen.

      Het helpt niet om mensen die last hebben van diverse vormen van overlast zonder meer "verzuurden" of "zuurpruimen" te noemen. In een heleboel gevallen is hun klacht terecht en hebben deze mensen al geruime tijd gehoopt op beterschap, alvorens ze hun klacht ook de facto geformuleerd hebben.

      Daarbij is "netjes" helemaal geen abstractie, die door een instantie naar willekeur kan worden ingevuld. En hoewel blijkbaar een deel van de bevolking niet meer bij machte is om een onderscheid te maken tussen "netjes" en "niet netjes" kan de overgrote meerderheid dat nog altijd wel.

      Zo zal niemand "spelende kinderen" als overlast beschouwen. Maar in specifieke gevallen kan het voorkomen dat een gedurende de volledige grote vakantie kabaal makende groep jongeren, steeds geconcentreerd op dezelfde paar ares, bijzonder zenuwslopend is voor mensen, die, na een zware werkdag, even willen uitpuffen in de aangrenzende achtertuin of die eens vroeg onder de veren willen, maar uit hun slaap gehouden worden door normoverschreidende bass and drums. Zo'n geval moet bekeken worden en er moet niet meteen "kinderhaters", "verzuurden" en "prietpraat" geschreeuwd worden door verkavelingbewoners die ver wonen van scholen, speelpleinen en hangjongeren (om ook eens een cliché te gebruiken).

      Wat niet wegneemt, dat de GAS-boeten (in het leven geroepen onder een Dehaene-regering) een vorm van capitulatie zijn van de rechtstaat. Het is een bewijs dat volwassenen hun jongeren vaak niet langer in de hand hebben (en misschien ook zichzelf niet meer) en voor hun eigen manco geen antwoord vinden in de bestaande (van de andere machten gescheiden) rechtsmacht.

      Een maatschappelijk deficit waarover alle betrokkenen, "zuurpruimen" incluis dringend een gewetensonderzoek moeten houden.

      En tot besluit: "belletjetrek" is in sommige gemeenten strafbaar met een GAS-boete. Absurd, natuurlijk. Behalve natuurlijk als er tientallen keren aan dezelfde bel wordt getrokken, dan kan men terecht van individuele overlast spreken. Moet de GAS-boete dan worden bovengehaald? Laten we het wetboek even terzijde leggen en dit relevante, oude Kwik en Flupke-album bovenhalen. Kwik en Flupke doen belletjetrek. De boze buurman komt buiten, Kwik en Flupke gaan lopen (want ze weten dat het niet netjes was, om die buurman te ambeteren) en de boze buur loopt hen achterna. Als de boze buur (we bevinden ons in de jaren vijftig) Kwik en Flupke kan inhalen, dan krijgen de twee bengels een verdiende klets rond hun oren. En als ze dan wenend thuiskomen en hun daden komen aan het licht, dan krijgen ze van pa nog een pats op hun broek bij. Geen GAS-boetes in Hergé's Brussel van 1950-something.

      In de vroege XXIste eeuw mag buurman echter geen vinger meer uitsteken naar die bengels en de reactie van de ouders zou wellicht een klacht wegens kindermishandeling zijn, die de buur nog heel wat last kan opleveren. Bovendien zouden de bengels er mogelijk plezier in vinden om een gehandicapte als slachtoffer van hun kwajongensstreek te kiezen, zodat die hen helemaal niet kàn achternalopen... Het is in deze soort absurde situaties dat de GAS-boete opgeld maakt. Zowel tegen belletjetrek als tegen het in groep terroriseren van mensen op de tram. Zowel tegen kruimeltjes in het kerkportaal als tegen frieten met mayonaise in de brievenbus... Het gezond verstand is allicht vervangen door semantiek en politiek gebullshit. Als we daar niet opnieuw naar op zoek gaan, zal de GAS-boete bijlange het onnozelste niet zijn, dat we nog gaan te zien krijgen van onze bewindvoerders.

  • door tini07 op maandag 20 mei 2013

    De GAS - boetes zijn crimineel en tonen aan hoe het klimaat in Vlaanderen verder verziekt. Toen ik jong was, was er op elke hoek van de straat een café, kwamen mensen samen, werd er feest gevierd. De cafés zijn weggepest. De mensen worden op tv zot gemanipuleerd. Langer werken zal ons gelukkiger maken. Een vermogensbelasting is niet realistisch. Als je niet aan massa-manifestaties genre Werchter deelneemt, ben je een 'rare'. Hoog tijd voor rebellie! Gas - boetes in de vuilbak!

Het is niet langer mogelijk om te reageren.

Lees alle reacties