Advertentie

zondag 12 februari 2012

Geen hoofddoekjes achter de kassa, maar voor de kassa zijn ze meer dan welkom

Wouter Torfs, manager van de winkelketen Schoenen Torfs, zei in het Radio1-programma Peeters&Pichal dat vrouwen met een hoofddoek "niet moeten komen solliciteren voor een job waarbij ze met klanten in contact komen". Yasmina Akhandaf van BOEH (Baas over Eigen Hoofd) reageert.

Beste Wouter Torfs,

Wellicht verwacht u dat ik met dit schrijven toelicht waarom het dragen van religieuze 'symbolen' in verkoopsfuncties wél moet kunnen. De gekende argumenten komen dan aan bod. Een bedrijf hoeft helemaal niet 'neutraal' te zijn en al zou een bedrijf dat eventueel willen, dan zal dit principe zeker niet verwezenlijkt worden door middel van een verbod (ook al doen sommige overheidsdiensten ons dat geloven). Het neutraliteitsprincipe is van uiterst belang omdat het juist als doel heeft minderheden te beschermen. De voorbije jaren hebben we echter gemerkt dat steeds meer bedrijven beroep doen op dit principe om net het omgekeerde te bewerkstelligen. Inderdaad, door deze enge en strikte interpretatie van neutraliteit verkrijgen we een perverse uitwerking waarbij minderheden net worden uitgesloten. Door er heel snel aan toe te voegen dat u streeft naar een bedrijf dat de diversiteit van onze maatschappij moet uitstralen, zet u niet recht wat u zonet heeft scheef getrokken. ‘Diversiteit’ is tegenwoordig een containerbegrip, en een doel dat u inderdaad kan bereiken met een verbod. Want onder de diversiteit vallen een heleboel uiteenlopende subgroepen… . Maar goed, zoals reeds vermeld, schrijf ik u hiervoor vandaag niet aan.

Waarom richt ik me dan wel tot u? Eerst en vooral, werd ik vorige week opgebeld door een medewerker van een consultancybureau dat voor Torfs een actieplan ontwikkelt om meer 'diversiteit' aan te trekken. Met name meer vrouwen van Turkse en Marokkaanse afkomst, omdat zij blijkbaar een belangrijke doelgroep vormen voor uw bedrijf. Zoals ik de medewerker  ook heb meegedeeld, moet u weten dat de meerderheid van deze vrouwen moslim is. Een hoofddoekenverbod is dan zeker geen goed idee. U begrijpt toch dat een bevolking niet enkel kan worden ingedeeld in hokjes van kleur (of etniciteit), maar dat er meerdere hokjes zijn. Daarenboven is ieder van ons ook nog een combinatie van verschillende hokjes. Net zoals ikzelf in het hokje 'gekleurd' pas maar ook in het hokje 'vrouw' én - je kan er niet omheen -  in het hokje 'moslim'. Dus beste Wouter Torfs, in plaats van duizenden euro's te spenderen aan consultancy, raad ik je aan deze grote bedragen te schenken aan een goed doel, want het overgrote deel van de Turkse en Marokkaanse vrouwen zal je alvast niet bereiken. 

Ten tweede: kocht eergisteren toch wel een paar schoenen gekocht bij Torfs, zeker! Had ik het dan maar geweten… .Want laten we eerlijk zijn, met een personeelsbeleid als het uwe wenst u geen hoofddoekjes achter de kassa, maar voor de kassa zijn ze meer dan welkom. Ik stel voor om er meteen een waterdicht beleid van te maken, door een welbepaalde groep ook niet meer te aanvaarden als klant. Op deze manier hoeft u dan ook niet meer op zoek te gaan naar een weerspiegeling van deze groep binnen uw personeelsbestand. Met die mooie sixties-schoenen in het achterhoofd, die ik eergisteren in één van uw filialen heb gekocht, laten we ons allemaal maar volledig teleporteren naar de jaren zestig en een bordje voor de deur te hangen met een lijst van klanten die u liever kwijt bent dan rijk.

Misschien zullen sommige lezers van deze brief vinden dat ik net iets te hard ben voor u. De hoofddoekenfobie (net als de islamofobie) is nu eenmaal een maatschappelijk fenomeen en u bent niet de enige die mag veroordeeld worden, u bent slechts medeplichtig. Laat ik er meteen aan toevoegen dat deze redenering opgaat voor alle bedrijven die uw filosofie hanteren. Zoals de Hema die enkele maanden geleden ook bezweken is onder de ‘sociale druk’ (ironie alom) van de maatschappij die er 'nog' niet klaar voor is. Maar vooral de overheidsdiensten spannen de kroon. Het beleid van Stad Antwerpen was niet enkel een bittere pil in 2007, maar laat ook vandaag nog een vreselijke nasmaak na.

Met vriendelijke groeten,

Yasmina Akhandaf
Een ex-klant

Namens BOEH!

Vond u deze bijdrage de moeite waard? Geef ons dan uw fair share.

Klik hier om DeWereldMorgen.be te steunen via overschrijving.

Reageer (Spelregels)

De inhoud van dit veld is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.

Reacties

religieus symbool ?

Mevrouw Akhandaf,
het religieuze symbool waar u het over heeft, spruit voort uit het conservatieve brein van een stel mannen die vrouwen verbieden auto te rijden en zelfstandig zaken te doen. Zij sublimeren hun ongecontroleerde geslachtsdrift op de zogezegde verdorvenheid van vrouwen maar zouden beter zelf echte oogkleppen opzetten...Figuurlijke dragen ze al.
Voor alle duidelijkheid: ik tracht de mens voor mij te waarderen als persoon ongeacht de kleren of het kapsel. Ik verfoei alle regeltjes die mensen in vakjes stoppen en proberen te controleren en vind godsdienst opium voor het volk. Zowel de regeltjes van't stad als die van de conservatieve imams zijn in mijn ogen verwerpelijk. Tissue is not the issue, Gelijkwaardigheid voor iedereen wel.

Geloofssymbolen gaarne achter de voordeur, mevrouw Yasmina

Europa is eeuwenlang geplaagd door bloedige godsdienstoorlogen. U denkt toch zeker niet dat we de relatieve vrede met de komst van met name islamieten, die elkaars bloed wel kunnen drinken laat staan christelijk bloed. Islamieten die massaal krankzinnig worden door een cartoon van mohammed. Heeft u wel eens een hond uitgelaten op vrijdag in de buurt van een moskee?

De ongetemde krachten in de islam zijn veel te groot om zomaar los te laten in het westen. Inclusief die gesymboliseerd door de hoofddoek. Lang leve de laicite!

Liberale moslima's

Het is verdorie een sjalleke. Mijn oma droeg dat ook.

Intussen zijn vrouwen de pineut in vele moslimlanden, met of zonder doek, maar vooral die met een doek. Onderdrukt door hun eigen broers.

De vrouwen van "BOEH" zijn een voorbeeld van een perfect geslaagde integratie in de westerse liberale cultuur. Ze strijden voor hun recht.

Zelf zou ik die doek verbranden als protest tegen wat er gebeurd met vrouwen in veel moslimlanden. Maar ik ben geen Moslima.

Geen vergelijking toch?

Dana, van dat 'sjalleke' van uw oma ging niet de boodschap uit dat ze zich mateloos superieur voelde tov de anderen, en dat als je opmerkingen had over haar uiterlijk of haar werk, ze met één druk op een gsm-toets, als dat toen al had bestaan, een ploeg jongemannen kon oproepen die dreigend rond je kwamen staan om te vragen 'of je een probleem had'.

Tja, als ge tweederangsburger

Tja, als ge tweederangsburger zijt in uw eigen land. Of hoe zoudt gij de situatie van tweede, derde en vierdegeneratie gastarbeiderskinderen willen omschrijven? Moet behoorlijk uitdagend zijn om jezelf binnen dit complexe gegeven een houding te vinden.

Terechte opmerking, hoewel

Terechte opmerking, hoewel nieuwe-Belgen maar al te vaak niet geaccepteerd worden als werkkracht - tenzij voor anoniem, zwaar en vuil werk - zijn ze maar al te vaak één van de nieuwe doelgroepen van de commercie.

Weer een hoofddoekendebat en

Weer een hoofddoekendebat en dat in het 'vrije' westen. De opmerking van Yasmina is nochtans terecht. Torfs wil, zeer inkonsekwent, geen hoofddoeken achter de kassa, wel voor de kassa. Gefeliciteerd mevrouw voor uw nuchtere kijk op de zaak. Draag uw hoofddoek in vrede.

verbinding - afscheiding

Een historische context (van veraf en hier, en van langer geleden en van gisteren) is wel nodig om Torfs dik gelijk te geven: de dag dat de Moslims 'neutraal' met hun eigen geloofsgenoten kunnen omgaan, ongeacht of ze een hoofddoek of niet, wil ik erover denken om het in onze vrijdenkende maatschappij toe te laten. Maar zolang een deel van de Belgische moslims een vrouw verketteren (en publiekelijk bespotten) omdat ze zich mooi voelt zonder zich in een keurslijf van godsdienstsymbolen in te pakken, dank u ,mijnheer Torfs, voor uw houding, ook al zal de 'weldenkende intelligentsia' zich weer geroepen voelen om vanuit 'verdraagzaamheid' tegen u in te gaan.
Dus Yasmina, zeg nu eens eerlijk, voor welk % van uw geloofsgenoten is het dragen van een hoofddoek een individuele keuze, zonder groepsdruk?

Ieder zijn vrijheid!

Iedereen zijn vrijheid mevrouw, u mag uw hoofddoek dragen zoveel u wil. Maar ik mag dan ook mijn ongenoegen uiten over het feit dat u deze draagt. Door u te vragen bv. bij het betreden van mijn winkel deze hoofddoek af te zetten.
Lang leve de laïcité!

En omgekeerd?

Hoeveel ongelovigen werken er eigenlijk in bedrijven, winkels en restaurants die door moslims worden gerund? Zijn daar cijfers van? Moeten die ook geen 'afspiegeling vormen' van de maatschappij, of is die quotadwang alleen voor autochtone bedrijven bedoeld?

Mvr Akhandaf zegt : "Het

Mvr Akhandaf zegt : "Het neutraliteitsprincipe is van uiterst belang omdat het juist als doel heeft minderheden te beschermen." Dit bewijst de onwetendheid van deze mvr over het pacificatiemodel.

Verder het volgende aan het adres van BOEH:
http://video.canvas.be/terzake-donderdag-1-april-2010
BOEH distantieert zich niet van sharia4belgium : op min 11 en verder
Moet ik daaruit besluiten dat BOEH nogal onevenwichtig is in hun oordeel ? Etienne Vermeersch op één lijn met Abu Imran (die ik persoonlijk ken !) Hieruit blijkt weinig 'pacificatie'.

Een andere: http://www.youtube.com/watch?v=BkPifWa5hlY
debat BOEH - Prof Vermeersch. vanf min: 02.30
Mvr Azabar denkt hier dat haar hoofddoek in tegenstelling tot de voorbeelden van Prof. Vermeersch respect uitstraalt. Wel dat doet hij niet naar mij als atheïst en naar andere minderheden evenmin.

En ten derde is Mr Torfs voor mij geen onbekende omdat ik als straathoekwerker in Boom zijn personeel heb gekend. Zij werden geterroriseerd door de opgefokte jongeren met islamachtergrond. Opgefokt door Fouad Belkacem, alias Abu Imran wel te verstaan !
Ik heb in Mr Torfs altijd een partner gevonden om de dialoog voor de zoveelste keer aan te gaan. Een man voor wie xenofobie en tolerantie een vanzelfsprekendheid is zowel persoonlijk als qua bedrijfscultuur.
Hij was tevens altijd bereid om zowel moreel als financieel (sponsor) positieve initiatieven te ondersteunen. Zeker ook voor deze jongeren van wie hij goed besefte dat zij in een penibele situatie verkeerden.

Helaas werd ik ontslagen, schoenen Torfs vertrok wat later uit Boom met hun winkel tot grote teleurstelling van shoppend Boom. De gratuite aanval nav de eerlijke en ruim beargumenteerde uitspraak van Mr Torfs in P&P is een duidelijk signaal dat bijzonder schadelijk is voor een open samenleving. De volgende bedrijfsleider zal wel zwijgen indien hij de terechte neutraliteit huldigt om de 'godsvrede' in zijn zaak te bewaren. En door de steeds weerkerende heisa over strikt religieuze geplogenheden zullen bedrijfsleiders een risico-analyse maken wanneer het over moslims gaat. Niemand wil in dergelijke nutteloze debatten verzeild geraken met zijn firma. Trouwens, hebben de christenen of de Joden of anderen geprotesteerd ? Mr Torfs heeft toch in één adem kruisen en Keppels genoemd. Hij heeft niet de A van het international atheïst forum vermeld die ik draag. Ik beschouw ze echter eveneens als ongewenst in dergelijke situaties.
.

Peter Calluy

CORRECTIE. Een man voor wie

CORRECTIE.

Een man voor wie xenofobie en tolerantie een vanzelfsprekendheid is zowel persoonlijk als qua bedrijfscultuur.

Blijkbaar heb ik deze zin, in mijn verontwaardiging verkeerd geformuleerd. Excuses.

Bij Mr Torfs is uiteraard xenofobie NOT DONE en is tolerantie een vanzelfsprekendheid.

Peter Calluy.

ik vraag me af waarom dit

ik vraag me af waarom dit zo´n issue is. In bijv turkije mag je ook niet met een hoofddoek op werken in een winkel, het postkantoor, de bank etc etc.

Simpel

Tref de discriminerende ondernemer op het enige punt dat hem interesseert en waar hij het meest kwetsbaar is: in zijn portemonnee. Als moslima's collectief beslissen om geen schoenen meer bij Torfs aan te schaffen, dan lost het probleem zichzelf op. Boeken toe!

Ik ben zelf geen moslima maar wanneer ik in de toekomst een nieuw paar schoenen wil aanschaffen dan laat ik Torfs, uit solidariteit, doelbewust rechts liggen.

Uit respect voor de medemens

Uit respect voor de medemens ga ik juist wel schoenen kopen bij Torfs. Dat die racistische fundamentalistische hoofddoekdraagsters er maar wegblijven.

hoofddoek

Wie een hoofddoek draagt is iemand die zichzelf discrimineert , waarom wil men persé zijn geloof afficheren ? Als we dat allemaal doen wordt het beslist niet vreedzamer .
Ik vind dat een goed beleid .

Ik veronderstel dat u uzelf

Ik veronderstel dat u uzelf als modern mens het recht voorbehoud om met uw kleding uit te drukken wie u bent?

Godsdienst is duivelswerk

De mens heeft goden geschapen om er andere mensen de duivel mee aan te doen. De hetze die rond de hoofddoeken gevoerd wordt, is er een treffende illustratie van. Zolang de valse denkbeelden god, allah, christus, mohamed gekoesterd worden zal er oorlog en bloedvergieten zijn. Gezien noch de ene noch de andere geloofs-adept zijn ultieme gelijk kan krijgen, zal het er altijd op uitdraaien dat men de andersdenkenden om het leven zal brengen. In naam van ... natuurlijk!

wat een drama

ik snap niet waarom mensen zo moeilijk doen over vrouwen met een hoofddoek. bijvoorbeeld in de gb en andere winkels zie ik heel vaak zelf vrouwen/mannen met zo een soort dredlocks in hun haren die daar dan werken en mij moeten helpen, sorry maar dan wordt ik veeeeel liever geholpen door een nette vrouw MET hoofddoek dan zo een marginale man/vrouw waar de vlooien in hun haren kweken. maar natuurlijk daar wordt niets van gezegd. ik ben zelf een belgische en kan spreken uit ervaring dat ik altijd correct ben geholpen in een winkel waar een vrouw met hoofddoek me heeft geholpen. het probleem hier in belgië is dat de mensen hier veel te bekrompen leven en wat meer moeten buiten komen dan zouden ze wat minder gefrustreerd zijn en wat minder zagen of zaken als bv vrouwen met een hoofddoek.

Hoofddoek vs piercings/tattoos/pentagrammen/

Amen!
Dreadlocks zijn onhygiënisch,maar zo'n dreadlock madammeke mag wel aan de verse vis-toog staan in de GB?
Ik heb niets tegen eender welk geloof of subcultuur, noch tegen de hoofddoeken,keppeltjes,kruisje, pentagrammen en andere zaken dat daarbij gedragen worden.
Toch stel ik mij de vraag: Er word gesproken over sociale aanvaarding, over hygiëne, over aanstotend gedrag.. en een hoofddoek is alles wat vuil, shockerend en verkeerd is volgens sommigen.
Een juffrouwke met 27 piercings in het gezicht die hiermee eruit ziet alsof ze zichzelf heeft open gekerfd en weer dicht geniet, is niet onhygiënisch en shockerend, maar sociaal aanvaard.
Een man die met zware tattoos in een bejaardentehuis of in een school werkt, is niet aanstootgevend of shockerend, maar sociaal aanvaard.
Een Gothic-liefhebber die met zwart geschilderde kringen rond de ogen en satanische pentagrammen als staigaire in een creche werkt, is niet aanstootgevend maar sociaal aanvaard.
En voor al deze voorbeelden kan ik namen+adressen noemen,dat U zelf kan gaan kijken dat dit daadwerkelijk bestaat??
Maar een deftig verzorgde moslima met hoofddoek echter mag geen schoenen verkopen. Dat is onhygienisch, onverantwoord, shockerend en vooral: sociaal niet aanvaard.
Die logica blijft me nog steeds zoek?

Hoofddoek vs piercings/tattoos/pentagrammen/

Amen!
Dreadlocks zijn onhygiënisch,maar zo'n dreadlock madammeke mag wel aan de verse vis-toog staan in de GB?
Ik heb niets tegen eender welk geloof of subcultuur, noch tegen de hoofddoeken,keppeltjes,kruisje, pentagrammen en andere zaken dat daarbij gedragen worden.
Toch stel ik mij de vraag: Er word gesproken over sociale aanvaarding, over hygiëne, over aanstotend gedrag.. en een hoofddoek is alles wat vuil, shockerend en verkeerd is volgens sommigen.
Een juffrouwke met 27 piercings in het gezicht die hiermee eruit ziet alsof ze zichzelf heeft open gekerfd en weer dicht geniet, is niet onhygiënisch en shockerend, maar sociaal aanvaard.
Een man die met zware tattoos in een bejaardentehuis of in een school werkt, is niet aanstootgevend of shockerend, maar sociaal aanvaard.
Een Gothic-liefhebber die met zwart geschilderde kringen rond de ogen en satanische pentagrammen als staigaire in een creche werkt, is niet aanstootgevend maar sociaal aanvaard.
En voor al deze voorbeelden kan ik namen+adressen noemen,dat U zelf kan gaan kijken dat dit daadwerkelijk bestaat??
Maar een deftig verzorgde moslima met hoofddoek echter mag geen schoenen verkopen. Dat is onhygienisch, onverantwoord, shockerend en vooral: sociaal niet aanvaard.
Die logica blijft me nog steeds zoek?

Omdat vrouwen worden

Omdat vrouwen worden geterroriseerd met religieuze regels die allemaal ontsproten zijn in de hersens van mannen. Gelooft u echt dat er een opperwezen is dat verwacht van vrouwen dat ze een doek op hun hoofd dragen? Gelooft u dat die vrouwen naar de hel gaan als ze dat niet doen? Nochtans worden vrouwen dat al eeuwen wijsgemaakt. Zou het niet beter zijn vrouwen te bevrijden van dit soort idiote regels, ipv. van mee te spelen.

Hijabistas

Bekijk eens http://www.youtube.com/watch?v=9et52qHKVTY en de vele verwante YouTube filmpjes over hoe moslimvrouwen een hele mode rond de hijab construeren en zo een heel eigen ruimte voor individuele expressie, annex een eigen schoonheidsideaal bouwen. Het kan misschien duidelijk maken dat de zaken heel wat complexer zijn dan men doorgaans voorstelt. Er is een echte 'hihabista' (zoals 'fashionista') beweging in de hele Moslimwereld die draait rond het combineren van enerzijds religieuze aanhankelijkheid, en anderzijds vrouwelijkheid, individualiteit en emancipatie. Zie bijvoorbeeld http://hijabsavvy.com/category/frugal-hijabista/

Voor degenen die meteen de neiging voelen om op mij te beginnen schelden: bekijk deze filmpjes en websites eerst eens en denk er heel even over na.

heb net de filmpjes bekeken

heb net de filmpjes bekeken en vond deze meisjes er heel mooi uitzien. dat bewijst eigenlijk dat een hoofddoek best wel hip en trendy kan zijn. dus weet echt niet waar u naartoe wilt mr blommaert.

Dat als het een trendy

Dat als het een trendy kledingstukje is dat ze het dan kunnen afdoen ipv rel te zoeken.

Kledingstuk afdoen

Redeneer dan andersom, het is een kledingstuk dus waarom zou het afmoeten.
Ik zie hoofddoeken en keppels als louter kledij en kruisjes als juwelen. Nooit probleem mee gehad.

Waar ik wel problemen mee heb is de "my god is bigger than yours" attitude, van zowel joden, christenen als moslims.

Bedrijfsregels, of zijn deze

Bedrijfsregels, of zijn deze ondergeschikt? Ik wens toch geen agent te zien met gewone kledij gemengd met politiekledij. Of is het zo dat een bepaalde groep een uitzondering moet zijn?

Hoofddoekjes

Ik vind (elke) godsdienst zowiezo het meest overbodige (en gevaarlijke) van wat er op deze wereld zoal omgaat, geleid door handige parasiterende stemmingmakers die goed beseffen dat het enerzijds angst aanjagen van mensen - en het anderzijds beloven van hemelse gelukzaligheid - hen de mogelijkheid geeft hun paranoide, megalomane en hypocriete spelletjes te spelen. Voor wat mezelf betreft: weg met ALLE godsdienstige symbolen - als mensen godsdienstig willen zijn, dat is hun keuze, maar dat ze het dan in hun eigen wereldje doen, en niet voor mijn ogen (maar ja, ze zijn toch zoveel beter dan die ongelovigen, en dat willen ze geweten hebben door het ons telkens weer ferm onder de neus wrijven). En bovendien vindt ik ook dat ze hun fantasietjes (gebouwen, salarisen, pensioenen) ook maar zelf moeten bekostigen en niet met het geld van de overheid die dit geld over de godsdienstige balk gooit om toch maar wat controle te hebben over deze waanzin ( bovendien is het mijn geld, van de werker, belastingbetaler & toekomstige klant van Torfs

reactie Yasmina Akhandaf

Hoed af voor deze dame. Ik bedank haar en zal bij deze zaak ook geen schoenen meer kopen. Ik vind het spijtig dat voor velen de vrijheid van mening en godsdienstvrijheid verwordt tot eeneen verbod om op een positieve wijze uit te komen voor waar je wel voor staat inzake geloofsovertuiging. Mensen die dit doen worden vaak uitgelachen en gerediculiseerd. Ik kan het zoeken naar zingeving alleen maar toejuichen en pleiten voor respect voor de verschillende wijzen van betekenisverlening.

Vrijheid van godsdienst is

Vrijheid van godsdienst is beperkt tot de individuele vrijheid. Daarbuiten is het ondergeschikt aan het maatschappelijke vrijheid en wetgeving. Als moslima's weigeren om zich te schikken in een bedrijfscultuur waarbij hoofdoekjes of andere vormen van religieuze uiting verboden zijn dan kan je stellen dat deze moslima's onverdraagzaam zijn tegenover anderen. Dat sommige deze onverdraagzaamheid promoten is miij een raadsel.

De meeste reacties op dit

De meeste reacties op dit artikel maken mij beschaamd om een Belg te zijn. De stemming is zo algemeen dat ge er als weldenkend mens voor zoudt verhuizen. Knap van al die moslims en moslimas die zichzelf weten te blijven en zich correct weten op te stellen ondanks alles. Ik krijg meer en meer respect voor jullie. Voor mij geen Kristallnacht, nooit meer.

Wat heeft kristalnacht nu te

Wat heeft kristalnacht nu te maken met dit debat? beetje ideologisch medelijden opwekken en de tegenstanders als nazistisch werkt bij mij niet. Van zulke sentimenten heb ik een afkeer van laat staan dat ik van u geen hoge dunk krijg als ik zoiets lees.

Dus het opdringen van religieuze tekens in een seculiere maatschappij vind jij correct gedrag. Ik vind dat geen correct gedrag. Als je bepaalde religieuze gebruiken in acht wilt nemen dan moet je ook aanvaarden dat er bepaalde gevolgen aan zijn verbonden. Dat is correct gedrag.
Dus zou je beter niet beschaamd zijn op je eigen omdat je religieuze superioriteitsgevoel belangerijker vind dan de rechten van anderen?

haha ik moet eerlijk zeggen

haha ik moet eerlijk zeggen dat ik zeker ook geen hoge dunk van u krijg. integendeel. je weet zelf niets zinnigs te zeggen.

hoezo opdringen

Ben zelf zo atheist als wat en ik zeg over elke godsdienst mijn ongezouten mening.. Maar beste TDW, wie dringt u iets op? wie vandaag in Europa regimes wil bekapen die hun geloof opdringen aan de hele maatschappij moet naar Hongarije trekken of naar Spanje. Daar worden de meest conservatieve katholieke dogma's opnieuw regeringspolitiek. Dat noem ik pas uw geloof opdringen.
Maar als iemand voor zijn overtuiging uitkomt en daarbij niemand lastigvalt, wat dringt hij dan aan wie op? Tenzij U het al ondraaglijk vindt dat iemand opkomt voor een andere mening dan die van U. En welke gevolgen zijn er dan verbonden aan het uitkomen voor die overtuiging?
De godsdienst heeft in in onze seculiere maatschappij, zoals u dat zegt, veel aan belang verloren. Door de vooruitgang van de wetenschap, de verhoging van het levensniveau en veel andere factoren. Maar waren we zover geraakt door de nonnen te verbieden een kap te dragen? En hebben we vandaag echt geen andere zorgen aan onze kop, met of zonder hoofddoek ?

Het doet mij goed te ervaren

Het doet mij goed te ervaren dat niet elke vorm van atheisme ingegeven wordt door een afkeer of haat tegenover iedere vorm van religiositeit.Ik ben geen expert inzake de islam als religieuze uiting maar ik vind het bijzonder mooi wat islamitische schrijvers als Tahar Ben Yelloun hierover te vertellen hebben. Dat godsdienst misbruikt wordt om geweld te rechtvaardigen is van alle tijden, alle gezindten. Ook ik denk dat er anders en beters weggelegd is voor mensen dan die eeuwige discussies, goed, beter, best. Gisteren op Canvas nonkel pater gezien. In de stijl van meneer doktoor laat men u en ik kennismaken met jonge mannen die resoluut voor de vreemde en het avontuur kiezen. De moeite om over u te laten gaan in een poging de betekenis van zoiets te vatten. Ge moet u daarvoor niet bekeren. Het doel van ieder leven behoort het leven zelf te zijn.

Respect. Het woord dat

Respect. Het woord dat duizend keer gebruikt wordt en waarvan diezelfde duizenden gebruikers niet weten wat het betekent en er maar op raaskallen. Respect is afgeleid van het latijn en kan worden opgedeeld als volgt: "re-spicere" betekent letterlijk "terug kijken", kijk nog eens, en eventueel - kijk eens wat verder. In beide gevallen kan het ofwel meevallen ofwel tegenvallen.Kijk (nog) eens (mocht je dit al gedaan hebben) in de koran, de hadith, de sharia, enz. Ik denk dat u wel anders gaat denken en blij zult zijn dat u nog niet verhuisd bent - weldenkend mens die je bent.

'Terugkijkend' weet ik dat

'Terugkijkend' weet ik dat haat, de verspreiding ervan en de demonisering van een bevolkingsgroep leidt tot waanzin en oorlog. Dat is niet anders in de islamitische wereld en in de onze. Ik ga ervan uit dat er onder mensen andere oplossingen mogelik zijn of moeten blijven. Ik begin daar stilaan voor te vrezen. Maar geen nood planetaire wetenschappers hebben een planeet ontdekt op een redelijke afstand van dit zonnestelsel waar evengoed leven mogelijk is. Misschien moeten we daar de boel eens gaan koloniseren. Wie maalt er om wat daar totnogtoe tot stand kwam. Als onze spilzieke, afvalproducerende, aardeverwoestende soort maar overleeft. Ik bedoel met 'weldenkend' dat ik geen ruzie loop te zoeken met iemand die mij niks heeft misdaan.

Torfs en het hoofddoekje

Meneer Torfs,
kom eens naar Nederland en kijk wat er achter de kassa zit: o.a. schone jonge meiden met hoofddoekje. Zelfs in mijn provinciaals Apeeldoorn! En daar komt een zeer gevarieerd publiek van volks tot kakmadammen.
gegroet, H.Diddens

klassentegenstelling

De belangrijkste tegenstelling in onze globale samenleving is de tegenstelling tussen arbeid en kapitaal. Tussen heersenden en onderdrukten. Tussen rijk en arm. Die klassestrijd is van altijd. Culturele, godsdienstige, nationalistische en andere tegenstellingen zijn manieren om deze ware tegenstelling te verhullen en ons af te leiden van de echte oorzaak van zoveel sociale ongelijkheid: neoliberalisme en kapitalisme. Het kan mij persoonlijk weinig schelen wie wat gelooft en hoe die dat uit. Van het moment echter dat die geloofsovertuiging, van welke aard dan ook, ons verblindt en tegen elkaar opzet, spelen we met de verkeerde kaarten in een spel waarvan we regels sowieso nooit zelf hebben mogen bepalen.

als ik halfnaakt en opgetut

als ik halfnaakt en opgetut door het leven ga is dat voor iedereen een teken van vrijheid? Wanneer ik ervoor kies bedekt en hoofddoekdragend door het leven te gaan. is dat een teken van onderdrukkingen? omdat ik niet als lustobjectµwq

Net het dragen van de

Net het dragen van de hoofddoek benadrukt dat de draagster haar lichaam, incluis hoofdhaar, als lustobject ziet, dat zich dient te bedekken en te verbergen, om de lusten van de man niet op te wekken. Ze legt de verantwoordelijkheid van de mannelijke seksualiteit bij zichzelf, alsof de man niet in staat zou zijn om zelf zijn 'lusten' te beheersen.

Je zou het geloven als je de

Je zou het geloven als je de Westerse houding tegenover seksualiteit in ogenschouw neemt. Overigens knap dat er nog mannen (en vrouwen) zijn die zich niet laten leiden door hun lustbeleving. Kan je het in die optiek moslima's kwalijk nemen dat ze zich vastklampen aan de hoofddoek. Ik zou durven stellen dat het verplicht afnemen ervan een vorm van gelegaliseerde verkrachting is.

Keuze

"Wanneer IK er voor kies". Je kiest eigenlijk niet, het is de culturele context die maakt dat je gaat doen. Of met andere woorden, het zijn de anderen die dat voor jou gaan kiezen. Dat gaat zover dat indien je de hoofddoek zou willen afdoen, je je ongemakkelijk gaat voelen. De godsdiensten slagen er met andere woorden in de mensen met een dwangneurose op te zadelen, zodanig zelf dat ze zichzelf gaan voorhouden dat het hun "eigen" keuze zou zijn. We kunnen eigenlijk een analoog verhaal opzetten over de consumptie-waarden die door de reclame geïnduceerd worden. Ook daar wordt het wan-idee van de vrije keuze in de schijnwerpers geplaatst.

Die conditionering laat zich natuurlijk goed zien als men in contact gaat komen met andere overtuigingen. De meeste leerlingen in een school kunnen niet begrijpen waarom moslim-meisjes
niet aan atletiek-wedstrijden mogen deelnemen of waarom ze van zwemmen vrijgesteld worden. Hetzelfde geldt voor het niet eten van bepaalde voedingswaren (bv. varkensvlees). De personen in kwestie gaan dat terug als hun "vrije" en "eigen" keuze gaan zien. Hun samenleving heeft hen een gekleurde bril opgezet die ze niet meer kunnen afzetten. De rationaliteit is tegen dergelijk emotioneel harnas niet opgewassen. Dat is de reden waarom deze discussie nog jaren zal blijven aanslepen.

Het verschil tussen determineren en beïnvloeden

Ik volg uw redenering en daar schuilt zeker een grond van waarheid in: het menselijke gedrag wordt tot op een bepaalde hoogte geconditioneerd door de socioculturele, maar net zo goed economische, context waarin mensen leven: een interpersoonlijke overdracht (bv. normen en waarden) wordt geïnternaliseerd en op die manier ontstaat een intrapersoonlijk gegeven (bv. overtuiging). Desalniettemin ben ik van mening dat de socioculturele context niet determinerend inwerkt maar enkel een invloed uitoefent. Daarin schuilt immers de zelfbeschikking van de menselijke persoon: gedrag en overtuiging worden beïnvloed, maar het is de menselijke persoon die zelf bepaalt hoever die invloed reikt.

In uw redenering sluit u de menselijke persoon, die zelf zijn leefwijze en keuzes bepaald, uit door hem/haar te herleiden tot een levend organisme dat van buitenaf gedetermineerd en gestuurd wordt. Binnen een dergelijke gedachtegang is er inderdaad geen sprake van een vrije keuze mogelijk. Echter, dan berust niets op een vrije keuze en kan men die moslima's moeilijk verwijten dat ze niet uit zichzelf voor het dragen van een hoofddoek gekozen hebben; het dragen van een jeansbroek zou volgens uw gedachtegang net zo goed een teken van het gebrek aan een vrije keuze kunnen zijn. Op die manier wordt het hoofddoekendebat overbodig en geschiedt het dragen van een hoofddoek vanuit uw gedachtegang - niettegenstaande u het zo niet bedoelde - volgens hetzelfde principe als het dragen van een jeansbroek.

Naar mijn mening worden mensen bijvoorbeeld bij hun gedrag en in hun overtuiging tot op zekere hoogte beïnvloed maar niet gedetermineerd. Indien een moslima een hoofddoek draagt kan dat mogelijk vanuit de omgeving gestimuleerd worden, maar zelfs dan beschikt een moslima als persoon over een vrije keuze of ze die hoofddoek al dan niet draagt. Ook het omgekeerde is van toepassing: het dragen van een hoofddoek kan vanuit de omgeving tegengewerkt worden. In principe zijn diegenen die de hoofddoek verbieden alsook diegenen die de hoofddoek verplichten twee kanten van eenzelfde medaille; beide sluiten immers de persoonlijke keuzevrijheid van de moslima's in kwestie uit (bv. door de hoofddoek te verbieden in het openbaar).

In wezen hebben we te maken met een ontzettende hypocrisie vanwege diegenen die de hoofddoek willen verbieden vanuit het argument dat moslima's niet over de keuzevrijheid beschikken en verplicht worden die hoofddoek te dragen c.q. er sprake is van onderdrukking. Zij dragen immers de moslima's in kwestie, i.e., menselijke personen, even weinig zelfbeschikking toe als diegenen die de hoofddoek (zouden) verplichten.

Ik zou denken dat een moslima

Ik zou denken dat een moslima binnen onze cultuur wel degelijk 'kiest' voor het dragen van een hoofddoek. Ik ervaar die meisjes voor zover ik op de hoogte ben van hun beleving als sterke, zelfbewuste vrouwen. Het dragen van een hoofddoek zou voor hen wel eens een vorm van vrijheid kunnen inhouden. Een vrijheid die ik hen graag gun.

Feit is dat moslims die hier

Feit is dat moslims die hier opgroeien over het algemeen veel conservatiever en ouderwetser zijn dan deze in de landen van herkomst. Veel (radicale) moslima's lopen hier gekleed zoals de proletariaatsvrouwen er hier bijliepen 100 jaar geleden. Een kenmerk van deze migratie is verstarring en het niet meevolueren (en ook niet evolueren met de maatschappij waarin ze leven, maar er zich eerder tegen afzetten en zich door het dragen van de hoofddoek afscheiden en onderscheiden van de in hun ogen westerse decadente en verdorven samenleving) met evoluties die in het land van herkomst plaatshebben. Zonet (Reyers laat) zei de half-Tunesische auteur die de rol speelt van homo in een nieuwe, dat in Tunesië de hoofddoek geen discussiepunt is: iedereeen vindt het er normaal dat op school en in openbare diensten geen hoofddoeken worden gedragen.
In een open en vrije samenleving dienen mannen en vrouwen op een normale en harmonieuze manier te kunnen omgaan, zonder dat de vrouw zich dient te beschermen tegen de lusten van......deze middeleeuwse opvatting leidt tot ongezonde toestanden en frustraties bij moslimmanen. Niet voor niets worden westerse vrouwen, die in moslimlanden rondreizen lastig gevallen door moslimmannen, gefrusteerd door het feit dat ze enkel gesluierde vrouwen zien en daardoor onaangepast gedrag gaan vertonen. Vrouwen met hoofddoekne hebben in de eerste plaats een spycholoog nodig als ze denken ze te moeten beschermen tégen....denkbeeldigie gev

Een gekke redenering die

Een gekke redenering die (bijna) naaktlopen gelijkstelt aan evolutie en beschaving. An Sophie De Winter maakt eenzelfde soort van redenering in haar campagne ten gunste van de partij van haar vader. Ik ben het hier niet mee eens. In de praktijk zijn het Westerse (mannen en) vrouwen die geheel uit zichzelf veelvuldig beroep doen op de diensten van een psycholoog of psychiater, heel vaak bij gebrek aan houvast en zingeving. Toch ben ik geen verdediger van praktijken of van de politisering van een religieus gegeven zoals dat in islamlanden gebeurt. Zoiets is allerminst een bevrijdend proces terwijl ik ervan uitga dat religie, ieder religieus gebeuren ook de islam, bevrijding in zich moet dragen of foutief gestuurd is. Natuurlijk zijn hier tegenvoorbeelden van maar blind is wie niet zien wil en vals al wie verkettert dat het zijne niet is. De moslimas (met hoofddoek) die ik ken, ik ken er geen massa, zeg ik daarbij meteen, zijn welopgevoede, goedopgeleide meisjes met wie het aangenaam praten en vertoeven is. Helemaal geen halve gekken.

@Manu

In wezen is uw gedachtegang voor een groot gedeelte gebaseerd op het sociaal darwinisme. Ik beschuldig u, voor alle duidelijkheid, nergens van en heb ook niet de bedoeling om u het een en ander te verwijten, vandaar dat ik de tijd zal nemen om mij nader te verklaren. De rassentheorie die Hitler hanteerde was gebaseerd op een extreme interpretatie van het sociaal darwinisme, waarbij hij ervan uitging dat elk ras, als een statisch en onveranderlijk begrip, inferieur was aan het blanke Arische ras. Echter, uitgerekend de Katholieke Kerk maakte eveneens gebruik van een min of meer sociaal darwinistisch argumentatiekader om missionarissen over de ganse wereld uit te sturen om de 'achtergestelde volkeren' op te voeden. Ze werden daarbij uitvoerig geholpen door kolonialisten die het argument van de Katholieke Kerk aanwendden om de uitbouw van hun koloniale mogendheid - in wezen uitbuiting van de plaatselijke bevolking en grondstoffen - te legitimeren. De Katholieke Kerk legde weliswaar in vergelijking met Hitler een geheel andere klemtoon, maar 'au fond' kwam het op hetzelfde neer: voor de Katholieke Kerk was iedereen van nature gelijk, maar bepaalde volkeren waren beter en verder ontwikkeld dan anderen en bijgevolg bestond de taak van die verder ontwikkelde volkeren - het Westen - eruit om de onderontwikkelde volkeren op te voeden tot eenzelfde ontwikkelingsniveau. Ontwikkeling, als een dynamisch begrip, vormde met andere woorden het argument dat het kolonialisme legitimeerde. Daarbij vertoont het ontwikkelingsprincipe (cf. 'histoire philosophique' of 'conjectural history') overeenkomsten met het sociaal darwinisme: het ene volk is beter en verder ontwikkeld dan het andere en met zin voor paternalisme diende de minder ontwikkelde volkeren 'bekeerd' en 'opgevoed' te worden; een schijnbare emancipatieoperatie kwam eigenlijk neer op paternalisme en het onderdanig, 'horig' maken van de plaatselijke bevolking (zie bv. Patel & McMichael, 2004; Stuurman, 2009).

Vanuit die optiek moet men oppassen om 'ontwikkeling' als een indicator te hanteren om andere culturen op te voeden en daarbij impliciet de eigen cultuur als 'Leitkultur' te (proberen) legitimeren (cf. Angela Merkel, Maxime Verhagen: beide zo genaamd christendemocratisch geïnspireerd - link met het geloof(!)). Immers, in een open en vrije samenleving kan er geen sprake zijn van een 'Leitkultur' omdat het open karakter doelt op de mogelijkheid waarover verschillende culturen beschikken om in contact en relatie met andere culturen toch de eigen culturele waarden en overtuigingen te blijven beleven en vorm te geven.

Om het ganse verhaal concreter te maken wil ik verwijzen naar bovenstaand artikel met betrekking tot het dragen van een hoofddoek. De ondernemer Torfs is van mening dat verkoopsters geen hoofddoek mogen dragen. Waarom? Omdat het blijkbaar negatief is voor de omzet aangezien er klanten wegblijven en er mogelijk zelfs klachten zijn van potentiële klanten. Waarop zijn die klachten gebaseerd? Uitsluitend op het gegeven dat iemand een hoofddoek draagt en bijvoorbeeld niet omdat iemand met een hoofddoek per definitie een slechte verkoopster zou zijn. Het probleem situeert zich bijgevolg niet op het hoofd van de moslima dan wel in het hoofd van de (potentiële) klant alsook in het hoofd van de desbetreffende ondernemer. De enige reden waarom potentiële klanten aanstoot nemen aan het dragen van een hoofddoek is de hoofddoek zelf terwijl die in wezen geen invloed heeft op de uitvoering van de taak als schoenenverkoopster. Bijgevolg speelt er onderhuids, in het hoofd van de potentiële klant, een ander gegeven en dat gegeven is de intolerantie ten opzichte van mensen die 'anders' zijn en er andere culturele waarden op nahouden dan de vigerende culturele waarden en overtuigingen. Dat is, niet toevallig, de voedingsbodem van racisme en discriminatie. Sniderman en Hagendoorn (2009) tonen aan dat er een correlatie of rechtstreeks verband bestaat tussen conformisme en intolerantie. Naarmate de druk tot conformisme in een samenleving toeneemt neemt ook de intolerantie toe ten opzichte van diegenen die zich niet conform opstellen, i.e., anders-zijn. Het nationalisme is hiervan een schoolvoorbeeld: diegenen die zich assimileren en aanpassen aan de 'nationale cultuur' zijn goed en horen erbij; diegenen die dat niet doen zijn slecht, worden vaak gecriminaliseerd en moeten bestreden worden. "Either you're with us or against us". De weigering van klanten om een bepaalde dienst (bv. verkopen van schoenen) te aanvaarden van iemand die een hoofddoek draagt berust in wezen op de intolerantie ten opzichte van iemand die 'anders' is waarbij de klant door middel van een economische druk (bv. minder omzet voor de ondernemer) de eigen cultuur opdringt aan de 'ander'. Achter die economische druk gaat een sociale dwang schuil die mensen verplicht te assimileren met de persoonlijke 'Leitkultur'. Daarbij wordt een heel gamma aan argumenten gehanteerd (bv. de hoofddoek als middel om te onderdrukken) die in wezen niks met het eigenlijke probleem te maken hebben. De kern van het probleem is namelijk de sociale druk (dwang) van de ene cultuur op de andere cultuur om zich te schikken naar, en conform op te stellen met, de eigen cultuur die men als superieur beschouwd. In wezen is er sprake van een 'Westerse' kolonialisering van het hoofd van de moslima's die deel uitmaken van onze 'open en vrije' samenleving, wat aantoont dat die 'open en vrije' samenleving helemaal niet zo open en vrij is als de mensen wordt voorgehouden. Op die manier leggen moslima's met het dragen van een hoofddoek, al dan niet bewust, de vinger op de maatschappelijke wonde. Weliswaar is het correct dat men zich in een open en vrije samenleving houdt aan een aantal afspraken die het samenleven mogelijk maken en tot op een bepaalde hoogte reguleren. Echter, een hoofddoek staat het samenleven op geen enkel wijze in de weg, terwijl het net als dusdanig wordt beargumenteerd door diegenen die zich, al dan niet impliciet, tegen de openheid en het vrije karakter van een samenleving kanten en daarbij streven naar een cultuur waarbij iedereen zich conform opstelt met de vigerende culturele opvattingen die men desgevallend als superieur of toonaangevend beschouwt. De hetze tegen moslima's die een hoofddoek dragen spruit voort uit een vorm van intolerantie tegenover diegenen die 'anders' zijn en dat valt onder racisme en discriminatie.

* Patel, R., & McMichael, P. (2004). Third Worldism and the lineages of global fascism: The regrouping of the global South in the neoliberal era. Third World Quarterly, 25(1), 231-254. doi: 10.1080/0143659042000185426 [ http://rajpatel.org/wp-content/uploads/2009/11/ThirdWorldQuarterlypatelm... ]
* Sniderman, P. M., & Hagendoorn, L. (2009). When ways of life collide: Multiculturalism and its discontents in the Netherlands. New Jersey, US: Princeton University Press. [ http://press.princeton.edu/titles/8421.html ]
* Stuurman, S. (2009). De twee gezichten van de gelijkheid in de verlichting. In Gerards, J. H., & Zoontjens, P. J. J. (Eds.), Gelijke behandeling: Oordelen en commentaar 2008 (pp. 225-240). Nijmegen, NL: Wolf Legal Publishers. [ http://www.cgb.nl/publicaties/publicatie/221042/gelijke_behandeling_oord... ]

@Le grand guignol

Het verhaal zit m.i. veel complexer in elkaar dan de piste van het sociaal darwinisme. Waarschijnlijk is deze meer van toepassing op mensen die zich tot het ultra-rechtse spectrum aangetrokken voelen. De aversie tegen het hoofddoek wordt gedeeld door een bredere laag van de bevolking en heeft in wezen niets met onverdraagzaamheid dan eerder wel met het afbakenen van van de openbare ruimte. Ten eerste is er reeds jaren in Vlaanderen een secularisatie van de openbare ruimte aan de gang. Het heeft veel moeite gekost om het openbare terrein uit de greep van katholieke kerk te houden. De strijd is nog verre van gestreden, er zijn nog tal van katholieke ziekenhuizen waar men de andersdenkenden willens nillens kruisbeelden en andere religieuze parafernalia opdringt. Ten tweede smeult de strijd van de vrouwenontvoogding in het Westen nog na. Ook op dat vlak zijn nog alle doelstellingen niet bereikt. Ten derde wordt internationaal gezien het zeer vrouw-onvriendelijk karakter van de islam in de kijker geplaatst. In die landen kennen geen scheiding tussen kerk en staat en verwerpen de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens. Al deze componenten zorgen er voor dat het onvoorwaardelijk eisen tot het mogen dragen van een hoofddoek een negatieve connotatie krijgt. De westerse mens is niet meer geneigd de publieke ruimte door religieuze symbolen te laten innemen. Het ostentatief zijn religieuze voorkeur laten blijken wordt in onze samenleving als agressie ervaren. De aversie tegen het dragen van de hoofddoek wordt bovendien nog gevoed door nog andere verregaande eisen, zoals bv. de eis dat moslima's uitsluitend door vrouwelijke artsen en verpleegkundigen geholpen zouden mogen worden. Ik geloof niet dat het verbieden van het dragen van een hoofddoek met onverdraagzaamheid te maken heeft. Dank zij de trend naar secularisering van de openbare ruimte maakt het voor de meeste mensen niet uit welke filosofische overtuiging je aankleeft. Wie echter de openbare ruimte terug zal willen bezetten met zijn geloofsovertuiging zal weerstand oproepen. De onverdraagzaamheid ligt eerder bij diegenen die militant hun geloofsovertuiging willen gaan etaleren. Ik geloof dat een meerderheid van de bevolking er geen problemen mee heeft dat iemand één of andere variant van de islam aankleeft. Waar men wel problemen in heeft, is dat een deel van de moslims (niet allen dragen een hoofddoek!) tegen de gangbare tendenzen in (zie eerder - secularisering en vrouwenontvoogding) willen gaan. Wie tegen de gangbare maatschappelijke stromen in zal willen gaan (je verwijst naar een zogezegde "Leitkultur" - hetgeen sociologisch zou slaan op de middenstroom binnen in de samenleving en dus een vereenvoudig zou betekenen van de verschillende stromen die binnenin een samenleving op elkaar inwerken), zal dus op onbegrip kunnen rekenen. Dat onbegrip vertaalt men dan onterecht in "onverdraagzaamheid", waarbij men dan voorbij gaat aan het feit dat onverdraagzaamheid veelal wederkerig is.

Ik begrijp dat het atheisme

Ik begrijp dat het atheisme de nieuwe staatsgodsdienst in Vlaanderen wordt en alhoewel ik niemands recht ontken religie als niet terzake doende af te doen, meen ik dat zoiets het individu niet dient. Ik voel mij, misschien zeer onterecht, niet bedreigd door eender welk geloof, eender welke gezindte. Wat de secularisatie inhoudt voor de waarden en normen van doorsnee Vlaanderen is al geruime tijd zichtbaar. Het is niet langer dan 1 week geleden dat 2 jonge mensen zich in mijn directe omgeving van het leven beroofden op een uiterst destructieve manier. Laat hen tot de besten onder ons behoren. Degenen die de leegte niet aankunnen.

Advertentie