Eigen jeugdbeweging voor allochtone jongeren?

De VS en ZA hebben in de vorige eeuw lang een politiek gevolgd van respectievelijk segregatie en apartheid. Zij dachten dat hierdoor de ontwikkeling van elke cultuurgroep beter tor haar recht kwam.
De druk van de wereldopninie en de principes van de mensenrechten deden hen inzien dat een politiek van integratie beter was.
Wil minister Smet de klok terugdraaien?

Niet de ideeën van Minister Smet staan ter discussie, hij zoekt alleen maar oplossingen, maar de nood op het veld. Ik heb geen voorkeur voor de visie van chiro, noch voor die van scouts. Ik kan mij indenken dat aan beider plan en aanbod behoefte is. Ik ben geen voorstander van een integratiebeleid dat erop aanstuurt om de eigenheid en de identiteit van allochtonen zoveel mogelijk uit te gommen. Participeren doe je vanuit de eigen identiteit, niet vanuit een opgelegde oneigenlijke aangepastheid. Moeilijkheden met allochtone jongeren worden mijn inziens niet veroorzaakt door een falende integratiebeleid maar door een totaal gebrek aan integratiebeleid. Deze samenleving is xenofoob maar wil het niet gezegd hebben.

De vergelijking die Jan Paesen (en anderen impliciet) maken met de apartheid is onjuist. Een min of meer vergelijkbaar debat heeft plaatsgevonden binnen het verzet tegen de apartheid en als resultaat waren er afzonderlijke jeugd- en studentenbewegingen voor blanken en 'niet-blanken' die wel nauw samenwerkten in de strijd tegen de apartheid maar vanuit hun eigen kader. De reden was een verschillende leefwereld en politiek bewustzijn en daardoor ook andere manieren om jongeren uit hun gemeenschap aan te trekken. Blanke en zwarte jongeren hadden uiteraard ook andere manieren om hun onvrede en verzet uit te drukken om de eenvoudige reden dat hun ervaring van de apartheid radicaal anders was.

Hoe die ervaring in dit debat in te brengen, daar ben ik niet zeker van, maar het debat lijkt mij verre van overbodig. Als de gewenste integratie eenvoudigweg geen feit is en jongeren uit 'autochtone' en 'allochtone' omgevingen daar andere ervaringen mee hebben en dus anders tegenaan kijken en zich er anders over uitdrukken, kan het de integratie helpen om een dergelijke dubbele strategie te volgen: de dagelijkse werking van de jeugdbeweging voor hen die dat wensen apart aan te bieden en anderzijds door samenwerking en toenadering een bewustzijn te kweken van gelijke doelstellingen en waarden.
Ik zie bijv. een probleem in het integratie-denken met het wijdverspreide idee dat integratie een kwestie is van 'verdraagzaamheid'. Niet alleen schijnen veel jongeren (terecht) genoeg te hebben van alle aanmaningen tot verdraagzaam zijn, maar in feite liggen de problemen veel dieper en op een ander plan (net als onder de apartheid...) dan dat soort morele oproepen. Verdraagzaamheid draagt immers nog steeds in zich de notie van 'verschil', van de 'Ander'. En het is precies die notie van 'verschil' die we willen afschaffen als basis van het samenleven (of dat 'verschil' nu ras is of religie of sexe of 'cultuur'). Om het gemakkelijk uit te drukken: 'verschil' maakt net zo min de mens als 'kleren de man maken'.
Als jongeren die notie van de 'verschillende Ander' beter kunnen doorprikken door zich te organiseren vanuit hun eigen leefwereld, dan des te beter. Dan biedt de jeugdbeweging hen een ander, vertrouwder en misschien spontaner kader om dat te doen dat gunstig zou kunnen werken in aanvulling op het - gebrekkige - samenleven (naast-elkaar-leven?) op scholen en in woonbuurten waar momenteel geen alternatief voor lijkt te bestaan.
Nogmaals, ik ben er niet zeker van. Maar misschien is het het proberen waard?