Een nieuwssite die

reclamevrij
onafhankelijk
kritisch
en gratis is?

Dat kan!

Maar enkel dankzij jouw steun

Steun ons nu!

Ja, ik doe een gift

about
Toon menu
Opinie

Sofie, Sam en Tomas ...

De kerstperiode komt er aan, het is koud, er ligt sneeuw, tijd dus voor het Glazen Huis! Tomas, Sofie en Sam laten zich opsluiten, drinken sapjes en vergaren centjes voor de weeskindjes van aidsouders in Afrika. Zeg nu zelf. Is een nobeler zaak denkbaar? Francine Mestrum heeft haar bedenkingen.
maandag 6 december 2010

En net zoals vorig jaar komt de eerste kritiek binnen. Ja maar, wij hebben ook daklozen en mensen die zonder verwarming leven … en arme mensen met arme kinderen …

Wat mij telkens opnieuw verbaast, is dat er niemand struikelt over die liefdadigheid zelf! Zeer terecht hebben de vluchtelingenorganisaties in dit land de afgelopen weken voortdurend op de verantwoordelijkheid van de overheid gewezen.

Mensen hebben rechten, waar ook ter wereld, en die rechten moeten worden gerespecteerd. De overheid heeft de plicht om vluchtelingen op te vangen, de overheid heeft de plicht om ervoor te zorgen dat daklozen onderdak vinden, dat mensen zich kunnen verwarmen, dat kinderen geen honger lijden.

We leven in een land waar de meeste rechten gelukkig wel gerespecteerd worden en waar tal van sociale bewegingen voortdurend op het belang van die rechten wijzen.

Want het is daarvoor dat we belastingen betalen en moeten betalen. En als de overheid tekort schiet, ja, dan moeten we ingrijpen en helpen, maar nooit zonder die overheid tegelijk met de vinger te wijzen en alles te doen om de situatie te veranderen.

Vreemd genoeg verdwijnt die benadering van zodra we over Afrika spreken. Dan hoeven rechten blijkbaar niet meer en zijn mensen trots als ze kunnen zingen voor de Afrikaanse boeren, truffels verkopen voor de Afrikaanse boeren, koeken bakken voor de Afrikaanse boeren ...

Ik wil alle misverstanden vermijden. Ik heb het grootste respect en bewondering voor de duizenden mensen die zich belangeloos inzetten voor de Derde Wereld, voor de vluchtelingen, voor de wezen of de gehandicapten. Zij bewijzen dat er in dit land nog een erg groot potentieel bestaat voor solidariteit.

Maar als die acties niet langer gepaard gaan met een structureel verhaal en de weldoeners zelf nauwelijks kunnen uitleggen waarom er aidswezen zijn en wat de rol van de farmasector en de WTO daarin is, dan is er een probleem.

En precies dat probleem is wat de derdewereldhulp de afgelopen jaren heeft gekenmerkt. We hebben nu de VN-millenniumdoelstellingen die makkelijk kunnen ‘verkocht’ worden en waar makkelijk mee gemobiliseerd kan worden, mensen zullen wel ‘geven’ als ze weten dat het geld naar de armen gaat, elk structureel verhaal is te moeilijk om in vijf minuten te vertellen, dus laten we dat alles achterwege.

En zo is het dat de millenniumhype de trend naar meer liefdadigheid nog heeft versterkt. Waar we het vroeger hadden over economische ontwikkeling, af en toe eens over sociale ontwikkeling, blijft nu alleen nog armoedebestrijding over, met een halvering van de dodende extreme armoede op 25 jaar tijd. En zelfs dat halen we niet.

Ondertussen is de grens tussen de officiële ontwikkelingssamenwerking en militaire samenwerking aan het vervagen. We werken in Afghanistan, er is ontwikkeling nodig om de piraterij tegen te gaan, de Afrikaanse staten moeten hun grenscontroles beter uitbouwen.

Want wat gebeurt er in de praktijk? Door het keurslijf waarin het IMF en de Wereldbank de Afrikaanse staten dwingen, hebben die geen geld meer voor openbare diensten en een sociaal beleid. Ze kunnen hun bevolking niet langer beschermen. Ook hun ondernemingen mogen ze niet beschermen, zo zegt de WTO.

Europees Commissaris voor Handel, Karel De Gucht, gaat hen vrijhandelsakkoorden aanpraten. Waar moet een Afrikaanse regering haar legitimiteit vandaan halen? Als ze niets kan doen, noch voor de bevolking, noch voor het bedrijfsleven?

Er ontstaan dan conflicten en wij kunnen dan spreken over ‘fragiele staten’ en militaire steun aanbieden. Ondertussen kan de kapitaalvlucht voortgaan, halen grote multinationale bedrijven grote winst uit de aardolie, de mijnbouw en de agrobrandstoffen, worden boeren van hun land verdreven, zijn er geen middelen voor de aidsbestrijding, zijn er wezen die liefdadig moeten worden opgevangen …

Dweilen met de kraan open. Want dat verhaal zal je van Tomas, Sam en Sofie niet horen. Als we geloven dat de mondialisering van de wereld ons dorp heeft gemaakt, dat alle mensen gelijk zijn, dan kan het niet dat we zelf onze rechten verdedigen, maar die rechten vervangen door een aalmoes als het om anderen gaat.

Zullen we niet op straat komen als onze pensioenen worden aangetast, als het recht op werkloosheidsuitkering wordt beknot, als de ziekenzorg zo duur wordt dat we ze niet meer kunnen betalen? Wel, de Afrikanen willen ook ziekenzorg en pensioen en werk.

Dat komt niet uit de hemel vallen, maar zal er slechts komen na een harde sociale en politieke strijd. En die strijd moeten we mee helpen voeren en ondersteunen. En om die strijd te steunen, kunnen we ook financieel helpen.

Nationale en mondiale belastingen, fiscale paradijzen afschaffen, een ander handelssysteem, invoering van een universele sociale bescherming, dat zijn de belangrijkste eisen die in Afrika, Azië en Latijns-Amerika leven. Dat is de strijd die we moeten steunen. Terug de barricaden op!

En voor wie zou twijfelen: ga kijken naar Oliver Twist die nu als musical te zien is in Vlaanderen!

Francine Mestrum

Francine Mestrum is de auteur van 'Ontwikkeling en Solidariteit' over zin en onzin van ontwikkelingssamenwerking, uitgegeven bij EPO.

Op woensdag 8 december 2010 vindt hierover een groot debat plaats in Gent, zaal Torrepoort, Poel, met Dirk Van der Maelen, Bogdan Van Den Berghe, Jan Vandemoortele, Gorik Ooms, Annuschka Van De Walle, Jean Bossuyt en Andre Kiekens. Gemodereerd door Dirk Barrez van DeWereldMorgen.be.

Deze nieuwssite is niet-commercieel, onafhankelijk en 100% gratis dankzij uw steun. We rekenen op uw fair share. Maandelijks, Jaarlijks, Eenmalig.

reacties

15 reacties

  • door L.V. op maandag 6 december 2010

    Eigenlijk geeft u hier zelf al het antwoord op het probleem. Er is geen mondiaal Westers bewustzijn meer (of is er achteraf bekeken misschien zelfs nooit niet geweest). Er zijn genoeg voorbeelden vandaag te benoemen, Wikileaks dat eigenlijk geen enkele pot breekt met hun baanbrekende onthullingen, vandaag en morgen in uw krant, volgende week vergeten... Politici die inhoudelijk geen of weinig slagen thuis halen en landslides veroorzaken door correct quiz gebruik...Om maar niet te hebben over de duizend en één oneliners, info-tainment formules en feel-good berichtgeving die blijkbaar nodig zijn om mensen te bewegen...

    Als we dan moeten constateren dat Stubru-formules wel lukken, en inhoudelijke formules niet... Niet echt verwonderlijk. Het is eigenlijk ook nooit anders geweest, als we eerlijk mogen zijn. Vroeger gaf de pater nog de versimpelde uitleg over de negertjes en was de beloning, meer kans om in de hemel terecht te komen. vandaag is die versimpelde uitleg een affiche geworden en de beloning een liedje.

    Ik begrijp wel de frustratie, maar zie de link met Music for life niet. Het alternatief is immers ook geen alternatief, en hoe slecht die mensen, landen, bedrijven de boel runnen is heel erg, maar mag geen excuss zijn om niet aan hulp te doen. Dan zouden zij die het het meest nodig hebben het minst krijgen (wegens slechte resultaten). Het is dweilen met de kraan open, maar het is nog altijd beter dan niet dweilen. Al is het maar om de spieren los te houden.

    • door Mestrum op maandag 6 december 2010

      Ja precies, daar gaat het telkens weer om. De spieren los houden een 'community' vormen, mensen mobiliseren ... alles behalve echt iets doen voor de derdewereld. Ik pleit er helemaal niet voor om de hulp stop te zetten, integendeel zelfs. Maar er moeten toch andere middelen zijn dan aalmoezen geven om onze solidariteit tot uiting te brengen? En het eerste element daarin is dat de realiteit bekend wordt gemaakt, dat mensen weten hoe de vork aan de steel zit. Dus niet 'de millenniumdoelstellingen zijn een goed begin', na vijftig jaar ontwikkelingssqamen werking waar de afgelopen vijfentwintig jaar het aantal extreem

      • door Mestrum op maandag 6 december 2010

        ... foute knop

        ... waar de afgelopen vijfentwintig jaar het aantal extreem arme mensen in zwart Afrika is verdubbeld! Ik pleit voor een structurele solidariteit, waar mensen kunnen zingen, koeken bakken en truffels verkopen, tegen de achtergrond van een structurele boodschap waar ook sociale bewegingen in de derde wereld iets aan hebben. Als je mijn boek leest zal je zien dat er heel wat praktische voorbeelden zijn om de schrijnende onrechtvaardigheid in deze wereld aan te pakken.

  • door david van peteghem op maandag 6 december 2010

    http://www.radio1.nl/contents/22572-ja-ik-doe-dit-voor-mijn-eigen-goede-gevoel?autostart=34793

    dit artikel onderschrijft uw terechte visie.... aangezien ik een warme band met het land heb, doet het me pijn de volgende logica te lezen

    waarom ik het doe : ik doe het voor mijn eigen goed gevoel.

    oorzaak armoede afrikanen,in casu Beninezen zijn luie mensen... en weten niet hoe ze iets moet koken.

    conclusie : het probleem is duidelijk, simpel en tegen 2019 is het opgelost.

    • door L.V. op dinsdag 7 december 2010

      [title]@ Mestrum U hebt volmondig[/title]@ Mestrum

      U hebt volmondig gelijk, maar ik zie niet in hoe dat vandaag de dag bereikt klan worden. U spreekt hier over structurele oplossing, etc... Maar wetende dat u waarschijnlijk een dag nodig hebt om aan de meeste mensen uit te leggen wat dat structureel juist inhoudt, en dat na het eerste half uur ongeveer 65% van de klas zal afhaken omdat ze dit nu eenmaal niet boeit, dan vraag ik me af hoe dat bereikt kan worden.

      Ontwikkelingshulp, politiek, gelekte documenten, arbeidsproblematieken, migratieproblemen,... Al die zaken hebben een front-office en back-office. @Wikileaks, mensen malen er niet om dat dit of dat land als gevaarlijk beschouwt wordt door Amerika, en dat er operaties bekend gemaakt worden. Neen, mensen zijn geïnteresseerd dat den amerikaan dit of dat leider als een psychopaat beschouwden, dat is pas sappig. Men kan vandaag niet meer verwachten van de bevolking (en masse) dat ze een bewustzijn of interesse heeft voor de uitleg (back office), wil men dat wel, dan moet deze discussie gevoerd worden in het onderwijs, want daar wordt in Vlaanderen nog consequent mensen afgeleerd om voor zichzelf te denken. Het laatste onderzoek daarrond was nog zeer duidelijk. Maar als ik dan kijk naar de meeste eind termen, zijn juist de scholen de absolute meester in het in stand houden van de eeuwige oneliers.

      In mijn mening is het vandaag al een gigantisch succes als de front office een goed onderbouwde back office heeft, met info, mening en visie, en in casu Music for Life is dat duidelijk wel zo. Schiet organisaties niet af omdat hun front office zo in het oog springt, zolang de back-office weet waar ze mee bezig is, is dat geen probleem.

      In ieder geval heb ik nu al spijt dat ik niet op het debat aanwezig zal kunnen zijn, want het lijkt me een interessante discussie.

      • door Mestrum op dinsdag 7 december 2010

        Bedankt voor deze reactie. Dat is een interessante visie. Maar het is niet mijn visie op emancipatie en democratie.

  • door Caers Bart op dinsdag 7 december 2010

    StuBru is er niet om de wereld- of Afrikaanse problemen aan te pakken. Ze doen dan met het geld ook concrete dingen waar de mensen iets aan hebben (bv. muggennetten kopen). In de essentie heeft u natuurlijk gelijk, maar ik vind het wel heel gemakkelijk om de actie van Studio Brussel te gebruiken om deze visie aan de wereld kenbaar te maken

  • door Hélène Passtoors op dinsdag 7 december 2010

    Bedankt, Francine. Liefdadigheid is een zeer ongelijke verhouding: rijk geeft aalmoes aan arm en arm moet daarvoor dankbaarheid tonen, dan is iedereen gelukkig. Arm moet dan vooral niet beginnen om rechten op te eisen, want dan voelt rijk zich niet meer zo lekker. Was dat niet al zo in de 19de eeuw? Dickens staat er vol van.

  • door Walt Van Meensel op dinsdag 7 december 2010

    Hier zijn inderdaad ook daklozen, armen maar als je vergelijkt zijn de armen hier niet zo arm als ginder, wij hebben een ocmw, dop...'t is gewoon wat je gewend bent dat je vergelijkt of iets 'arm' of 'rijk' is...DUS steun massaal StuBru!!!

    • door Paul B op dinsdag 7 december 2010

      voor velen is deze hedendaagse vorm van liefdadigheid een quasi-religieuze daad: een miniem deeltje van de persoonlijke rijkdom wordt geofferd om het geweten te sussen en zich zo een 'goed mens' te weten. Het glazen huis van stubru wordt een soort religieus gebouw met priesters en bizarre rituelen. In dergelijke omgeving kan niet nagedacht worden over oorzaken en gevolgen, dat zou de hele enscenering onderuit halen.

  • door jefke op woensdag 8 december 2010

    Zoals Marx het al zei: "De maatschappij bestaat uit uitbuiters en uitgebuitenen" jammer maar helaas... of die maatschappij nu bestaat uit 100 mensen of 6,5 miljard deze stelling zal altijd van toepassing zijn

    Wat niet wil zeggen dat je wel gelijk hebt! ( Wat ook raar is, is dat kapitalisme het antwoord is op de problemen in de derde wereld, denk daar maar is over na...)

    • door Frank Roossens op woensdag 8 december 2010

      kan de auteur misschien even nagaan hoeveel landen er beter zijn geworden door een mondiaal handelsysteem?

  • door oswald noppe op woensdag 8 december 2010

    beste francine, van als er goede handelsbetrekkingen zijn, korekte leningen, nakomen van beloftes, ondersteuning van de inlandse markt, onderwijs, enz dan moet er geen aalmoezen zijn, dan hebben de mensen waar ze recht op hebben, als we stoppen om machthebbers te steunen militait voor olie en ander gewin, wat baat hulp in afganistan, als we daar ook met een leger zijn?

  • door Degand Peter op dinsdag 14 december 2010

    Me zopas me kwaad gemaakt bij het horen van de vrouw van tenniser Christof Flipkens op stu bru naar aanleiding muscic for life werd ze interviewd: wees de 'aidsweeskinderen problemen' vooral aan corruptie en geen kennis in die landen (Oeganda)... en het geld van de grote Ngo's bllijven, hangen, precies dat zij meer invleod op structurele hulp??? http://www.facebook.com/pages/Meike-Schulte-Een-rugzak-vol-condooms/118247458192160

    Lees het boek Aids in Afrika http://www.epo.be/uitgeverij/boekinfo_boek.php?isbn=9789064450396 en je weet meer

  • door Francine Mestrum op dinsdag 14 december 2010

    Erg bedankt voor die commentaar. Ja, daar gaat het toch weer om: tonen hoe corrupt en onwetend die Afrikanen zijn ... Het is zo beledigend, het geeft blijk van zo'n arrogantie ... ik kan er werkelijk niet bij dat linkse mensen dat soort initiatieven kunnen steunen.

Het is niet langer mogelijk om te reageren.

Lees alle reacties