Een nieuwssite die

reclamevrij
onafhankelijk
kritisch
en gratis is?

Dat kan!

Maar enkel dankzij jouw steun

Steun ons nu!

Ja, ik doe een gift

about
Toon menu
Opinie

Agro-ecologie goed voor biodiversiteit, klimaat én landbouwers

Twee Leuvense hoogleraren beklagen zich in De Morgen terecht over de te beperkte persaandacht voor biodiversiteit, het instandhouden van biodiversiteitsvernietigende mechanismen in onder meer de landbouwsector, vindt Jeroen Watté van Wervel.
vrijdag 5 november 2010


De hoogleraren Luc De Meester (ecologie en evolutiebiologie) en Olivier Honnay (plantenecologie), verbonden aan de KU Leuven, beklagen zich in De Morgen van 29 oktober terecht over de te beperkte persaandacht voor biodiversiteit, het instandhouden van biodiversiteitsvernietigende mechanismen in onder meer de landbouwsector en de te dominante focus van het leefmilieu-onderzoek op de milieutechnologische toepassingen ten koste van de kennis van ecosystemen en hun diensten.

Deze analyse is jammergenoeg niet nieuw, en als we de landbouwsector bekijken, moeten we in Vlaanderen constateren dat - ondanks onze belabberde positie inzake biodiversiteit - de pers hier schromelijk tekort schiet.

Het International Assessment on Agricultural Knowledge, Science and Technology (IAASTD), een VN-rapport dat in april 2008 gepubliceerd werd, waar meer dan 400 wetenschappers vier jaar lang aan werkten, bleef in de Vlaamse pers tot op heden compleet onbesproken.

Business-as-usual is niet langer een optie

Nochtans luidde de conclusie met betrekking tot industriële landbouw: "business-as-usual is niet langer een optie". Eén van de redenen die tot dit besluit aanleiding gaven, is de teloorgang van de biodiversiteit, een andere is de klimaatimpact, maar ook de toename van de sociale ongelijkheid en de honger die onlosmakelijk met de industriële landbouw verbonden zijn.

Het rapport is snoeihard voor de enge focus op gentechnologie in het landbouwonderzoek, terwijl de actuele voordelen van die technologie na uitgebreid onderzoek onvoldoende werden bevonden. Is dat de reden waarom de media in Vlaanderen, bakermat van de gentechnologie, het rapport doodzwegen?

Ecosysteemonderzoek

Het rapport stelde de kortetermijndoelstellingen van het landbouwonderzoek in Europa en de VS aan de kaak, veroorzaakt door de dominantie van bedrijven. Die verdienen aan duurzaamheid vandaag immers nog niet zoveel als aan roofbouw. Het rapport deed - net zoals de professoren De Meester en Honnay - de aanbeveling om de focus toch te veranderen naar meer ecosysteemonderzoek.

Onderzoek in bijvoorbeeld de agro-ecologie blijkt met een beperkt budget veel sneller in staat duurzame landbouwproductie in de brede zin van het woord mogelijk te kunnen maken. Het mooie van dat onderzoeksspoor is dat maatregelen om de biodiversiteit te beschermen, ook broeikasgassen opslaan en dus tegelijkertijd bijdragen aan de oplossing van het klimaatprobleem.

Bomen in landbouwsysteem

Bovendien leveren ze ook centen op, ook voor landbouwers. Een voorbeeld: het klinkt misschien niet zo verleidelijk en hightech om opnieuw bomen in ons landbouwsysteem te introduceren, maar onderzoek toont aan dat de productiviteit, de rendabiliteit en de milieuvoordelen van zo'n maatregel aanzienlijk groter zijn dan die van een gentech-gewas waar je maar met één product moet op sproeien.

Wervel is dan ook verheugd dat de Vlaamse overheid beslist heeft steun te geven aan deze ingreep vanaf 2011.

Jammergenoeg zal alleen een wortelstrategie niet volstaan. Sommige belanghebbenden in de sector slagen erin elke stok tegen te houden, niet beseffend dat de laatsten die veranderen de hoogste prijs zullen betalen voor hun achterhoedegevechten. Hopelijk komt daar verandering in na de VN-Biodiversiteitstop van Nagoya, waar onder meer de beslissing werd genomen om subsidies die biodiversiteit verlagen af te schaffen.

Jeroen Watté

Jeroen Watté is medewerker bij de Werkgroep voor Rechtvaardige en Verantwoorde Landbouw (Wervel vzw)

Deze nieuwssite is niet-commercieel, onafhankelijk en 100% gratis dankzij uw steun. We rekenen op uw fair share. Maandelijks, Jaarlijks, Eenmalig.

reacties

Eén reactie

  • door Braeckman Wouter op zondag 7 november 2010

    Vandaag weeral een discussie gehad over het al dan niet laten plaatsen van alternatieve energiebronnen (hier is dat dus hoofdzakelijk zonnepanelen en windmolens). En weeralom werd het aloude argument naar boven gehaald waarmee je de aandacht kunt krijgen van quasi iedereen, namelijk de kostprijs. Net zoals in een reclame het woord “gratis” werkt als suiker bij mieren. “Als iedereen het alleen doet, dan is het nooit rendabel. Dat de maatschappij zoveel moet tussenkomen met subsidies is een prachtig voorbeeld. Buiten dat het het landschap ontsiert (nu is ons landschap trouwens zo mooi, met allemaal verschillende bouwstijlen naast elkaar, afgewisseld met een klein stukje grasland, met één of ander dier op), brengt het quasi niets op. Als het begint te renderen, is het al weer tijd voor te vervangen. En ga zo maar door Al de nadelen die ons te beurt zouden vallen bij plaatsing van windturbines (zonnepanelen werden in de discussie al afgevoerd door het weinig rendabel karakter), zoals de slagschaduw, het voortdurende gezoem (het feit dat je bijna overal in Vlaanderen één of andere steenweg kan horen, werd wijselijk niet ter sprake gebracht), en dergelijke meer, werden allemaal nogmaals opgesomd. Heel juist allemaal, allemaal mee eens. Maar hier wordt nogmaals bewezen dat mensen naar de toekomst kijken voor zoverre het hun uitkomt. We zijn, met onze huidige manier van leven, niets meer of minder aan het doen dan onszelf kapot aan het maken. In de psychologie hebben ze daar een woord voor, autodestructief, suïcidaal. We lijden collectief aan een mentale ziekte. Alleen eentje die niet enkel voor ons fataal is, maar ook voor de biodiversiteit en de planeet (en mocht je twijfelen, de tijd dat we kunnen uitwijken naar een andere planeet is echt nog niet voor morgen) Dus allemaal die argumenten in het achterhoofd houden, hebben ze dik gelijk. Het zou misschien rendabel kunnen zijn als het en masse wordt gedaan, bijvoorbeeld door de overheid. Maar die doet het nauwelijks of niet (het is crisis, weet je nog?). Dus wat rest er ons? Niets doen. Toekijken en klagen. Toegegeven, het is wel goed voor de sociale cohesie. Je hebt altijd iets om over te praten. Een variatie op het weer? Alleszins, premier Dehaene zei toch ook, “problemen moeten maar worden aangepakt, als ze zich aandienen”. Ondertussen stijgt de zeespiegel wel, desertificatie neemt jaar na jaar toe, door het smelten van de ijsbergen en het verdwijnen ervan in zee daalt onze hoeveelheid drinkbaar water (er is nog altijd geen middel dat zout water drinkbaar maakt). Ook de tijd dat we spraken van een ver-van-mijn-bed-show is al lang passé. In Frankrijk is de grens van de eeuwige sneeuw naar boven verlegd, diverse dorpen liggen niet meer in skigebied, in België kan steeds op hoger hoogte maïs worden geteeld (gaat ten koste van bos!), bepaalde exotische diersoorten overleven hier door een steeds warmer klimaat en verdrijven inheemse soorten. Maar we moeten blijven geloven dat alles wel goed komt. Juist zoals de profetische woorden van premier Dehaene indertijd, “problemen moet maar worden aangepakt als ze zich voordoen” Wouter

Het is niet langer mogelijk om te reageren.

Lees alle reacties