about
Toon menu

Argentinië pakt migranten harder aan

De Argentijnse regering gaat migranten harder aanpakken. Wie verdacht wordt van strafbare feiten of geen geldige papieren heeft, moet meteen het land uit. Onaanvaardbaar, vinden critici.
woensdag 8 februari 2017

Vindt u dit artikel de moeite? Geef ons dan uw fair share.

Argentinië heeft de reputatie een land van immigranten te zijn. Het grootste deel van de bevolking stamt af van buitenlanders die aan het einde van de negentiende en begin van de twintigste eeuw naar Argentinië zijn gekomen.

Eind 2003 keurde het parlement een migratiewet goed die onder meer applaus kreeg van de Internationale Organisatie voor Migratie. Hij garandeert alle immigranten, ongeacht hun situatie, het recht op gezondheidszorg en sociale bijstand.

Internationale georganiseerde misdaad

Dat komt nu op de helling. Door een beslissing van de regering van president Mauricio Macri, die op 30 januari werd bekendgemaakt, kan iedereen tegen wie een strafonderzoek loopt of die zonder geldige papieren het land is binnengekomen, worden uitgewezen.

De centrumrechtse regering wil met deze maatregel het hoofd bieden aan "fenomenen zoals de globalisering, de internationalisering van het toerisme en de groei van de internationale georganiseerde misdaad", zoals in het besluit staat te lezen.

Criminalisering van migranten

Migranten worden gecriminaliseerd, reageren humanitaire en migrantenorganisaties. Het maakt de meest kwetsbare migranten nog kwetsbaarder, terwijl de maatregel de zware criminelen niet echt raakt.

De maatregel zet ook aan tot xenofobie, stellen ze.

Al jaren geven peilingen aan dat onveiligheid de hoogste of op een na hoogste bezorgdheid is bij de Argentijnen. Een enquête die de Katholieke Argentijnse Universiteit in november deed, liet zien dat negen op de tien Argentijnen vrezen het slachtoffer te worden van een misdaad.

Verblijfsvergunning intrekken

"Tot nog toe kon men alleen iemand het land uitzetten die een zware misdaad had begaan, iemand die minstens drie jaar cel had gekregen, bijvoorbeeld voor witwassen of diefstal met geweld", zegt Diego Morales van het Centrum voor Juridische en Sociale Studies (CELS), een mensenrechtenorganisatie die tijdens de laatste militaire dictatuur (1976-1983) ontstond.

"Dit nieuwe decreet voorziet in de uitzetting voor alle misdaden waarop een gevangenisstraf staat, bijvoorbeeld lichte verwondingen of weerspannigheid. Men kan zelfs de definitieve verblijfsvergunning intrekken van iemand tegen wie alleen maar een zaak loopt. Het heeft dus ook gevolgen voor verworven rechten."

Gastvrij

De regering ontkent dat ze de deur sluit voor buitenlanders. In 2016, tijdens haar eerste jaar, kregen 215.000 buitenlanders een definitieve verblijfsvergunning in Argentinië.

Het gaat erom "gastvrij te zijn voor burgers van over de hele wereld die iets willen komen toevoegen aan de dagelijkse inspanningen van de Argentijnen en zware beperkingen op te leggen aan wie misdaden komt plegen", zegt Horacio García, de nationale directeur van Migratie.

Het duurt momenteel te lang om buitenlanders die zware misdaden hebben begaan, het land uit te krijgen, zegt de regering. Als voorbeeld geeft ze de zaak van Marco Antonio Estrada González, een Peruaan die meermaals veroordeeld is voor drughandel maar voorwaardelijk vrij is. Volgens justitie blijft hij de drughandel aansturen vanuit een sloppenwijk in Buenos Aires.

Bolivia bezorgd

Drie kwart van de immigranten in Argentinië komt uit Paraguay, Bolivia en Peru. Zij worden het meest getroffen door de nieuwe maatregelen.

De Boliviaanse president Evo Morales is bezorgd. Hij riep zijn Latijns-Amerikaanse collega's al op niet het voorbeeld van de Amerikaanse president Donald Trump te volgen.

Deze week kwam een Boliviaanse delegatie naar Buenos Aires om samen met het ministerie van Buitenlandse Zaken de gevolgen van het decreet voor de Boliviaanse gemeenschap in Argentinië te bekijken.

Moord op jongen

De maatregel van de Argentijnse regering kwam er na de commotie door de moord op een veertienjarige jongen in Buenos Aires. Hij werd in het hoofd getroffen door een kogel toen twee jongemannen twee vrouwen probeerden te overvallen.

Een van de vermoedelijke daders was een vijftienjarige Peruaan. Door zijn minderjarigheid kon hij niet berecht worden. Argentinië zette hem daarop het land uit.

Niet-gewelddadige misdrijven

Volgens het nieuwe regeringsbesluit is het aandeel van de buitenlanders in de Argentijnse gevangenissen gestegen tot 21,35 procent. Maar Jennifer Wolf, die in het gevangeniswezen op de mensenrechten van buitenlandse gedetineerden toeziet, nuanceert dat: "De meerderheid van buitenlandse gevangenen in de federale gevangenissen waren bij niet-gewelddadige misdrijven betrokken. Ze vormen meestal de laatste schakel in de keten van de drughandel, het zijn geen drughandelaars."

"Bovendien schommelde het percentage van buitenlanders in de federale gevangenissen tussen 19 en 21 procent in de periode van 2006 tot 2014. In 2015 steeg het naar 23 procent, in 2016 daalde het weer naar 21 procent."

Tijdens parlementair reces

Meer dan 130 migrantenorganisaties vroegen overleg met de regering over de nieuwe maatregel. Ze eisen ook een debat in het Congres. De regering nam de beslissing immers tijdens het parlementaire reces, met als argument dat er "een kritieke situatie" was ontstaan die "dringende maatregelen" vereiste.

Volgens de laatste telling, die van 2010 dateert, wonen er 40 miljoen mensen in Argentinië. Daarvan zijn er 1,8 miljoen buitenlanders.