Reeds acht jaar is DeWereldMorgen.be de alternatieve en kritische stem in de Vlaamse media.

Wij zijn volledig gratis en reclamevrij.

Maar dat kan enkel via uw steun.

Steun ons nu!

Ja, ik doe een gift

about
Toon menu

Bedrijven blijven mensenrechten schenden in Latijns-Amerika

Hoewel er in Latijns-Amerika steeds meer conflicten opduiken tussen bedrijven en getroffen gemeenschappen, laat de implementatie van VN-afspraken voor economische activiteit met respect voor mensenrechten op zich wachten. Bedrijven blijven massaal de mensenrechten schenden van de lokale bevolking.
woensdag 25 maart 2015

"Instellingen en bedrijven die zich bewust zijn van de enorme schade die ze aanrichten aan de bodem en het milieu, moeten de beslissingen van het volk respecteren. Ze plegen een aanslag op het leven en de gezondheid", meent Taurino Rincón, een inheemse Mexicaan.

Hij strijdt met zijn organisatie tegen Gabfer, een Mexicaans bedrijf dat openluchtmijnbouw wil bedrijven op land van zijn gemeenschap. Het project zal de bronnen verontreinigen die drinkwater leveren aan 4000 mensen in Zacualpan, een gemeente in het westen van Mexico, op 660 kilometer van de hoofdstad.

Het bedrijf Gabfer kreeg een concessie van de centrale overheid om goud, koper, zilver en mangaan te ontginnen in een gebied van 100 hectare. Vertegenwoordigers van het bedrijf beweren dat hun mijnbouw de waterbronnen niet zal vervuilen, maar hebben geen milieueffectenrapport ingediend om die bewering te staven.

VN-Principes voor zakendoen met respect voor de mensenrechten

Dit is één voorbeeld van de talloze conflicten tussen bedrijven en getroffen gemeenschappen in veel economische sectoren in Latijns-Amerika. In deze regio in Mexico gaat er maar weinig aandacht naar de zogeheten Guiding Principles on Business and Human Rights, die de VN-mensenrechtenraad in 2011 heeft uitgevaardigd.

Daar staat onder meer in: "Staten moeten bescherming bieden tegen mensenrechtenschendingen door derden, waaronder bedrijven, op hun territorium of binnen hun jurisdictie." Sterker nog: "Staten moeten duidelijke afspraken maken met bedrijven die op hun territorium gevestigd zijn of binnen hun jurisdictie vallen om de mensenrechten te respecteren bij al hun activiteiten."

Deze richtlijnen zijn echter vrijwillig en niet-bindend, maar zijn wel het enige voorhanden middel om mensenrechten te beschermen bij de economische activiteiten in de private en publieke sector. Het implementeren van deze principes gaat traag, terwijl er toch veel bedrijfsgerelateerde conflicten zijn.

De in Spanje gevestigde Global Atlas of Environmental Justice maakt gewag van 99 milieuconflicten in Colombia, 64 in Brazilië, 49 in Ecuador, 36 in Argentinië, 35 in Chili, 33 in Peru en 32 in Mexico. Deze conflicten houden verband met mijnprojecten, gas- en oliewinning, afvalverwerking, waterbeheer, toegang tot land en infrastructuurwerken.

Chili

"Het is allemaal erg nieuw. Vroeger had je geen duidelijke richtlijnen voor regeringen om deze principes in de praktijk te brengen", zegt Benjamin Cokelet, hoofd van Poder, een ngo in de hoofdstad Mexico-Stad, die zich bezighoudt met de aansprakelijkheid van bedrijven in Latijns-Amerika.

Volgens de VN-Mensenrechtenraad hebben Argentinië, Chili, Colombia, Guatemala en Mexico sinds 2013 verklaard dat ze deze principes zouden implementeren, maar geen van de landen heeft dat effectief al gedaan. Chili zou aan een nationaal plan werken om de huidige situatie te onderzoeken. Dit plan zou slachtoffers vergoeden, met bijzondere aandacht voor kwetsbare groepen, de arbeidsvraag en acties met betrekking tot het milieu, maar het voorziet ook maatregelen tegen de corruptie en het promoten van transparantie.

José Aylwin van de Chileense ngo Observatorio Ciudadano vindt echter dat het te traag vooruitgaat in zijn land. "Chili is nog niet verder gekomen dan aankondigingen. Het heeft nog geen breed debat gehouden met het middenveld en inheemse volkeren om het plan te schetsen." Onaanvaardbaar vinden activisten als Alywin de aanhoudende mensenrechtenschendingen en de straffeloosheid die ermee gepaard gaat.

Colombia

In Colombia neemt het aantal conflicten toe, als gevolg van mijnbouwconcessies en de aanleg van bijhorende infrastructuur. "We zien een stijging in de schendingen van de mensenrechten die gelijke tred houdt met de protesten van de betrokken bevolkingsgroepen tegen deze projecten", stelt Amanda Romero, onderzoeker bij Business and Human Rights Resource Centre.

Het land heeft mechanismen opgezet om de link tussen mensenrechten en bedrijven aan te pakken, terwijl de regering in juli 2014 haar Richtlijnen voor een beleid rond bedrijven en mensenrechten publiceerde. Om de situatie te verbeteren, stelt Romero voor om de betrokken VN-principes in een nationale wet te gieten. Tevens meent hij dat alle staten dringend politieke en wettelijke maatregelen moeten treffen om hun acties op dit vlak consistent te maken en bedrijven daadwerkelijk aansprakelijk te houden voor mensenrechtenschendingen.

Bron: Lip-Service But Little Action on U.N. Business and Human Rights Principles in Latin America

Deze nieuwssite is niet-commercieel, onafhankelijk en 100% gratis dankzij uw steun. We rekenen op uw fair share. Maandelijks, Jaarlijks, Eenmalig.