Deze nieuwssite is niet-commercieel, onafhankelijk en 100% gratis dankzij uw steun. We rekenen op uw fair share. Maandelijks, Jaarlijks, Eenmalig. Giften vanaf 40 euro zijn fiscaal aftrekbaar.

Ja, ik wil steunen

Sluit dit venster

about
Toon menu
Opinie

Hoe voelt het voor een Franse moslim om een probleem te zijn?

Negen Franstalige intellectuelen en wetenschappers onderzochten de feiten van en rond Charlie Hebdo. Daarmee voerden ze een seculiere analyse van politiek geweld uit. Zij vrezen dat de politieke en sociale spanningen in de Franse maatschappij toenemen onder het huidige beleid. Een samenvatting van hun oproep om naar de oorzaken van dit geweld te zoeken.
woensdag 4 februari 2015

Om de algemene blindheid voor de bronnen van het geweld dat toesloeg in Parijs op 7, 8 en 9 januari uit de wereld te helpen, waarbij vooral “moslims” een probleem zouden vormen, is het onontbeerlijk om op de feiten terug te komen en een seculiere analyse uit te voeren van het politieke geweld.

De moordpartij bij Charlie Hebdo en de antisemitische gijzeling door gewapende commando van Franse strijders die hun band met Al Qaeda en de organisatie “Islamitische Staat” aanhalen, verscherpen de reeds aanwezige politieke en sociale spanningen in de Franse maatschappij.

Volgens sommigen zijn die moordpartijen de macabere verwezenlijking van profetieën, waarin de “moslimgemeenschap” beschouwd wordt als een “volk der volkeren”. Hun problematische aanwezigheid kan alleen maar worden opgelost door “re-emigratie”, een eufemisme voor “verbanning”.

Desolidarisatie

In de interpretaties van de moordpartijen zit een denkfout over een belangrijke sociaal feit. De moslimgemeenschap bestaat niet. Ze vertegenwoordigt de zogezegde moslims niet. Moslims zijn zeer divers in sociale klasse, nationaliteit, politieke en ideologische voorkeuren. Hun pluralisme wordt verpletterd door een verplichting tot “desolidarisatie”.

Moslims zijn met andere woorden ook schuldigen. Zelfs als één van hen politieman was die koelbloedig werd afgemaakt en een andere een sans-papier die het leven van mensen gered heeft in een koosjere supermarkt. Zo moeten moslims het hoofd bieden aan een verschrikkelijke situatie: ze zouden de kern van het probleem zijn omdat ze moslim zijn en worden tegelijkertijd verplicht om zich publiek te “desolidariseren” als moslim. Zo voelen ze een dubbele verontwaardiging: enerzijds omdat ze de moordpartijen veroordelen en solidair zijn met de families van de slachtoffers, anderzijds omdat ze het beledigende gebod tot “desolidarisatie” naast zich neerleggen. “Werklozen verbannen” om de werkloosheid op te lossen is geen optie, maar men overweegt ze wel onomwonden voor het “moslimprobleem”.

We kunnen ons maar vragen stellen over de blindheid voor de bronnen van het geweld dat onze hoofdstad geteisterd heeft. De nationale en internationale emoties die door de moordpartij werden aangewakkerd, neigen ertoe onderzoekers in sociale wetenschappen en journalisten, die deze geweldmechanismen ontleden, buitenspel te zetten. Ze worden aan de kant geschoven door hun “gebrek aan realisme”, “politieke correctheid”, hun onvermogen om “de werkelijkheid onder ogen te zien”.

Aansprakelijk

De historische conjunctuur komt overeen met het post 11-september-tijdperk toen bureaujournalisten en tv-filosofen een les wilden leren aan politici, sociologen en journalisten, die reeds jaren onderzoek verrichten naar gewelddadige islamitische groeperingen, over “wat er zich op het terrein afspeelde”. De mogelijkheid om nog een rationeel, empirisch gefundeerd discours uit te spreken, staat op het spel wanneer islamofoben van allerlei allure een opening zien om het idee van de “schok der beschavingen” weer op te leggen.

Nadat eerst moslims met de vinger werden gewezen, worden nu ook journalisten en militanten, die de islamofobie van Charlie Hebdo aan de kaak stellen, aan de schandpaal genageld. Zij zouden “aansprakelijk zijn” voor de moordpartijen, zouden verantwoording moeten afleggen, alsof de moordenaars inspiratie gezocht hadden in hun artikels en communiqués om de operatie uit te voeren.

Het lijkt erop dat emotie het haalt van de ratio en het risico bestaat dat elk universeel, journalistiek of militant woord dat islamofobie aan de kaak stelt, gecensureerd wordt, terwijl islamofobie als sociaal fenomeen ook echt bestaat.

Het is daarom belangrijk om terug te komen op de feiten en een seculiere analyse van het politieke geweld te maken. Zo wordt die morbide blindheid vermeden die geweld doet escaleren, wat al is gebleken uit de recente toename van islamofobe misdaden. Deze strijders gebruiken niet als enigen geweld: andere groeperingen doen hetzelfde onder een verschillende ideologische vlag en in de context van andere conflicten.

Vrijheidsstrijders

Het is echt noodzakelijk om geweld door islamitische strijders te analyseren, zodat onderliggende mechanismen kunnen begrepen worden en politieke verantwoordelijken dit geweld kunnen voorkomen. De volgende vraag dient zich aan: hoe wordt men strijder? Welke voorwaarden leiden tot politiek geweld?

Het parcours van die strijders licht een tipje van de sluier op: hun strijd is gegroeid in de netelige geopolitieke situatie van de militaire interventies voor en na 11 september (Syrië, Jemen, Irak, enz.). Nadat ze steun kregen van de VS tegen de Sovjet-Unie in Afghanistan, schoten na de val van de muur van Berlijn de “vrijheidsstrijders”, onder wie de Taliban en toekomstige Al Qaeda, hun pijlen af op VS-geallieerden.

In Afghanistan hebben ze hun politiek-religieuze orde opgelegd dankzij internationale machten en een toevluchtsoord geopend voor strijders van overal ter wereld die hun ideologie deelden en hun terechtstellings- en vernietigingstechnieken wilden leren. Verschillende generaties strijders werden in Afghaanse trainingskampen opgeleid.

Dit “afgrijselijke monster[1]” is geboren uit internationale interventies, heeft een voedingsbodem gevonden in machtsconflicten in Algerije, in Tsjetsjenië, Bosnië.... maar trof het hart van het Westen in 1995 in Parijs, in 2001 in New York, in 2004 in Madrid en in 2005 in Londen. Sinds de oprukkende militarisering vanaf de jaren 1970, laten krijgsvaardige strijders een nooit geziene golf van geweld los op de westerse machten.

Terwijl zulke groeperingen zich vroeger concentreerden op bepaalde landen, heeft de oorlog tegen het terrorisme zich verspreid naar andere landen, die tot dan werden gespaard of minder betrokken waren: Irak, Syrië, Libië, Jemen, Mali, Pakistan... Een nieuwe generatie vertegenwoordigd door de leiders van de organisatie “Islamitische Staat” ontwikkelt zich militair tegen het westen, radicaliseert zich door de gevangenissen in Abu Ghraib en Guantanamo, en zit in een transnationaal circuit van Afrika tot Azië. Deze eerste golf van geweld is het resultaat van het geweld in het Midden-Oosten en van de desastreuze gevolgen van de oorlog tegen het terrorisme.

Ongeleide projectielen

De internationale bron van geweld uitroeien is zeker de moeilijkste taak: hoe kan het Franse buitenlandse zakenbeleid, dat steunt op het zelfbeschikkingsrecht van de mensen en respect voor de mensenrechten, gevoerd worden zonder dat allianties met autoritaire regimes in de Arabische wereld en in Afrika, de Israëlische kolonisatiepolitiek en de belangen van Franse multinationals op de helling worden gezet?

Een tweede bron van geweld is gelinkt aan de “sociale anomie” die steeds ergere proporties aanneemt in de Franse volkswijken. In tegenstelling tot wat het islamitische “desolidarisatie”-gebod voorschrijft, waren de drie daders “ongeleide projectielen”, met weinig familiale en affectieve banden, vruchten van traumatiserende scheidingen, sociale ontkoppeling en structurele ongelijkheid, waardoor ze in delinquentie en groepsgeweld verzeild geraakt zijn.

Deze ongeleide projectielen waren “gedesolidariseerd” van hun gelijken, hun familie en lokale moskeegangers. Ze werden niet “opgenomen” in opvoedingsstructuren maar werden aangetrokken door prekers overtuigd van de imminente “schok der beschavingen”. Kinderen uit deze volksklasse hebben een hoge graad aan sociaal geweld in zich opgenomen, waardoor ze overgevoelig geworden zijn. Ze vinden geen zingeving in traditionele structuren, maar in een nihilistische en dodelijke ideologie die hun macht en erkenning belooft en die in de volkswijken tot een ultraminderheid behoort.

Savoir-faire

Verschillenden tendensen kunnen onderscheiden worden in het Franse islamitische landschap: niet-aangesloten moskeeën, grote organisaties die een nauwe band hebben met hun land van oorsprong (Maghreb-landen en Turkije), broedergemeenschappen of de Moslimbroeders, de Tabligh, de gelovige “salafisten” en apolitieke aanhangers, de soefi’s, enz. en ook kleine gewelddadige groeperingen zoals de “takfiristen”.

Elke dag voeren inwoners, militanten en politieke verantwoordelijken een stille strijd tegen de invloed van kleine gewelddadige groeperingen, zonder het voorpaginanieuws te halen. Zo werden de leden van de “Buttes Chaumont-netwerk”, onder wie de broers Kouachi, begin 2000 uitgesloten van de pro-Palestijnse manifestaties door militanten die opkomen voor immigratie en tegen fascisme.

Ironie van het verhaal: wie gisteren nog tegen die gewelddadige groeperingen streed, wordt vandaag met de vinger gewezen wanneer hij islamofobie aanklaagt. Het bestaan en de overleving van die gewelddadige groeperingen is het rechtstreekse gevolg van de interne machtsstrijd in de volkswijken.

Als die extreme minderheidsgroeperingen invloed uitoefenen op een aantal ongeleide projectielen, dan ligt dat aan andere politieke krachten, die manifesteerden voor gelijkheid en tegen racisme en voor een politiek vacuüm zorgen waarin terreurkandidaten opduiken. Dat fenomeen wordt ook in de hand gewerkt door het ontzagwekkende gemak waarmee wapens uit de ex-Sovjet-Unie kunnen aangekocht worden en de aanhoudende mobilisering van de takfiristische netwerken om te rekruteren in sociale netwerken om op die manier een savoir-faire en ideologie over de grenzen heen uit te dragen.

Stigmatisering

De Franse bronnen van geweld uitroeien is geen gemakkelijke taak. Daarvoor zouden de economische en sociale ongelijkheden, de schooluitval, de politieke boycot, het latente racisme en de territoriale stigmatisering, die de basis vormen van het sociale geweld en de delinquentie, aangepakt moeten worden. En zou er een gelijkheidsbeleid gevoerd moeten worden voor diegenen die onder aan de sociale ladder staan.

De voorwaarden die het politieke geweld van januari 2015 mogelijk hebben gemaakt, zijn zeer divers. De analyses van onderzoekers in de sociale wetenschappen zouden op meer aandacht van de politieke verantwoordelijken moeten kunnen rekenen. Maar het zijn zogezegde experten op vlak van “islam en terrorisme” die kunnen rekenen op het gedienstige oor van media.

Het falen van de geheime diensten, die de moordenaars al opgemerkt en ondervraagd hadden, lijkt te verdwijnen in het aura van “neutralisering”. De eerste politieke reacties doen het ergste vrezen: een Franse Patriot Act goedkeuren terwijl een zeer liberale terrorismewet al twee maanden geleden werd goedgekeurd; het debat over de doodstraf aanwakkeren; pijlen richten op de “nationale vijand”, te weten de moslim die zich niet integreert, enz. Verwacht kan worden dat sommigen het bodemrecht (ius soli) in vraag zullen stellen. Kortom, de politieke lessen na 11 september werden niet onthouden: politieke geweld vloeit voort uit staatsgeweld en sociaal geweld.

Chadia Arab, onderzoekster aan het CNRS (Centre national de la recherche scientifique)
Ahmed Boubeker
, professor aan de universiteit van Saint-Étienne
Nadia Fadil
, assistent-professor aan de KUL
Nacira Guénif-Souilamas
, professor aan de universiteit Paris 8
Abdellali Hajjat
, lector aan de unversiteit Paris-Ouest Nanterre
Marwan Mohammed
, onderzoeker aan het CNRS (Centre national de la recherche scientifique)
Nasima Moujoud
, lector aan de universiteit van Grenoble
Nouria Ouali
, assistent-professor aan de VUB
Maboula Soumahoro
, lector aan de universiteit van Tours

De integrale tekst vind je hier. Samenvatting Lode Vanoost. Dank aan Maïté Lerate.


[1] Vertaling van "bête immonde", een allegorie gebruikt om nazisme, fascisme, racisme, antisemitisme of andere extreem-rechtse ideologieën te benoemen

Deze nieuwssite is niet-commercieel, onafhankelijk en 100% gratis dankzij uw steun. We rekenen op uw fair share. Maandelijks, Jaarlijks, Eenmalig. Giften vanaf 40 euro zijn fiscaal aftrekbaar.

reacties

11 reacties

  • door Bertje op woensdag 4 februari 2015

    NOg een rondje slachtofferretoriek. En de obligate verklaringen van extremisme door "westerse interventies".

    De verklaring zit in de haat die volop in de Arabische cultuur aanwezig is, haat tegen de Joden, tegen het Westen, tegen de ongelovige, tegen homo's, tegen al te vrije vrouwen, tegen andere strekkingen binnen de islam. Die haat wordt mensen ingelepeld van jongs af aan, op het internet, in de arabische media, op de satellietzenders, en soms zelfs thuis in het gezin en in de moskee.

    Haatpredikers doen dat met bepaalde doeleinden, zoals de strijd tegen Israël levend houden, het gezag over mensen bewaren. En ze denken dat ze die haat kunnen richten tegen hun tegenstanders. Maar zo gaat dat niet. Haat valt niet zo simpel te richten. Die haat zoekt zich een uitlaatklep, en vaak blijkt dat die haat zich richt tegen de maatschappij zelf. Dat is wat er vandaag in Irak en Syrië gebeurt, met uitlopers in West-Europa. Jonge mannen met hoofden vol haat, dat zijn de ongeleide projectielen.

    Wat is de remedie? Allereerst het probleem willen inzien. En dat prob leem zit in de Arabisch-Islamitische cultuur. Dat probleem onbespreekbaar maken door te schermen met de term islamofobie is geen oplossing. Discriminatie van mensen op basis van hun geloof is onaanvaardbaar, en in FR net zoals in BE een misdrijf. Maar daar gaat islamofobie niet over. Het is een begrip uitgevonden door islamisten om islamkritiek onmogelijk te maken. Dat moet dus stoppen.

    Verder moet het Westen in het Midden-Oosten en in onze eigen landen islamitische hervormers steunen die opkomen voor vrijheid, democratie en de seculiere staat en tegen de jihad en de sharia. Een leider zoals Al-Sisi verdient al onze steun. De Koerden verdienen een eigen staat, we moeten hen aanmoedigen om er een seculiere staat van te maken die een voorbeeld kan worden voor de regio. En verder moeten we starten met grootschalige contra-propaganda. Ontherspenspoelen werkt. Het is perfect mogelijk om die haat terug uit die hoofden te krijgen, ook al is die er al kort na de geboorte ingepompt. De bezettende machten hebben dat in Duitsland met succes gedaan. Jodenhaat was sinds eeuwen aanwezig in de Europese cultuur en door de propaganda van de nazi's zagen veel Duiters Joden niet eens meer als mensen, maar als ongedierte wat verdelgd moet worden. Die ideeën waren aan het begin van de bezetting nog springlevend. Door de campagne van denazificatie hebben ze die ideeën op enkele jaren tijd uit de wereld én uit de hoofden van de Duiters gekregen. Maar dat veronderstelt morele helderheid. Het vereist dat wij inzien dat onze Westerse waarden van vrijheid, democratie en scheiding van kerk en staat superieur zijn.

    De auteurs van deze opinie dragen daar niets aan bij. Een heel artikel over moslim-extremisme waar niet één keer jihad of sharia in voorkomt. Dat betekent de kop bewust in het zand steken. Misschien zelfs aan taqiyya doen. De auteurs zijn een deel van het probleem, niet van de oplossing.

  • door HELENE PASSTOORS op woensdag 4 februari 2015

    BESTE REDACTIE: wanneer doen jullie eindelijk eens iets tegen deze troll van het Vlaams Belang en/of buitenlandse racistische clubs en ideologieën? Hij heeft het allang niet meer over de islam - en nóg!! - maar over 'Arabieren', is dat niet genoeg? Ik lees in de voorwaarden dat niet is toegestaan: Racisme, xenofobie, discriminatie; Laster, eerroof, beledigingen...

    Daarom een kleine test met een paragraaf van zijn bovenstaand 'commentaar': "De verklaring zit in de haat die volop in de JOODSE cultuur aanwezig is, haat tegen de ARABIEREN, .../... (en) andere strekkingen binnen HET JUDAISME. Die haat wordt mensen ingelepeld van jongs af aan, op het internet, in de JOODSE media... en soms zelfs thuis in het gezin en in de SYNAGOOG."

    Is het zo duidelijk of wilt u nog meer tests? Deze troll is zeer schadelijk voor het forum van DWM. Meerdere van de eerlijke commentatoren hebben al vanalles geprobeerd, maar vergeefs. Hij volgt het boekje voor infiltratie en verstoring van alternatieve media op de letter: http://21stcenturywire.com/2014/02/25/snowden-training-guide-for-gchq-nsa-agents-infiltrating-and-disrupting-alternative-media-online/ mhg, hp

    • door rvdl op woensdag 4 februari 2015

      Je mag het dan niet eens zijn met zijn visie op de Arabische cultuur - ik vind dat ook inderdaad een gewaagde stelling die beter zou passen in een wetenschappelijke argumentatie gesteund op onderzoek - maar voor de rest vind ik het een redelijk onderbouwde commentaar, en zeker geen reden om hem een trol te noemen of te beschuldigen van NSA infiltratie. Wat ook in de voorwaarden staat: 'geen hoofdletters', 'geen opeenvolging van leestekens', 'geen belediging', 'geen persoonlijke aanvallen', 'geen bijnamen' enz... dus eigenlijk had deze reactie er ook niet mogen doorkomen.

    • door ismail spada op woensdag 4 februari 2015

      Bent u nu zelf niet een beetje aan het beledigen en aan het lasteren? Koran: "O jullie die geloven, waarom zeggen jullie wat jullie niet doen?" "Groot is de woede bij Allah dat jullie zeggen wat jullie niet doen."

    • door Brantegem op donderdag 5 februari 2015

      Van welke partij ben jijzelf dan een troll? Zou het kunnen dat mensen ook andere emoties hebben dan angst - de basisemotie van iedere fobie -, die hen aanzetten tot bevraging van de islam ? Het is niet omdat mensen er een andere opinie dan de jouwe op na houden dat ze als troll bestempeld moeten worden. Aan welke fobie lijd je zelf? Beste dame, kom met argumenten, bewijs dat de man het verkeerd voor heeft - allicht staat hij open voor andere meningen, anders las hij voorgaand artikel niet, vermoed ik - maar verneder jezelf niet tot zulke laagheden.

  • door rvdl op woensdag 4 februari 2015

    Het zijn ondertussen de twee klassieke stellingen die de Islam uit de wind moeten zetten: 1/ het zou gaan om lone wolves en 2/ sociale achterstand en racisme zouden aan de basis liggen

    De eerste stelling is nochtans makkelijk te onderzoeken: waarom doen de heren wetenschappers niet gewoon even een rondvraag onder moslims over bijvoorbeeld de steun voor het IS, of de aanslagen tegen Charlie Hebdo? Een gelijkaardig onderzoek in Nederland kwam uit op een onthutsend ruime meerderheid. Toegegeven, het onderzoek was intellectueel niet helemaal eerlijk gevoerd, maar dan nog ben ik ervan overtuigd dat het resultaat alarmerend zal zijn, als ik kijk naar de moeilijkheid om de wandaden van de IS in scholen met een moslimpubliek zelfs maar bespreekbaar te maken. Er is volgens mij wel degelijk steun vanuit een breed deel van de moslimbevolking voor dit soort acties (meerderheid of minderheid, dat laat ik ik het midden).

    De tweede stelling lijkt me ook erg onwaarschijnlijk. De enige constante in de haat tegen alles wat Westers is, is dat het telkens om moslims gaat. Soms kansarm, maar vaak ook met een behoorlijke opleiding en / of werk. Het gaat niet om seculiere Afrikanen of orthodoxe Oost-Europeanen, die evengoed met racisme en sociale achterstand te kampen hebben. Welke kansen hebben De Mulder en Bontinck eigenlijk niet gehad? Er wordt dan gezegd: 'ja, maar je hoeft niet kansarm te zijn om verontwaardigd te zijn'. Dat klopt, Marx was ook niet arm, maar deze jongeren toonden vaak weinig of geen politieke interesse voor ze naar Syrië vertrokken. Niet verontwaardiging, maar ideologisch gedreven haat zijn volgens mij de hoofdoorzaak.

    Ik wil niet zeggen dat het probleem ligt bij 'De Islam'. De Koran is een boek, een stuk papier dat geen mensen kan opblazen. En er zijn ongetwijfeld momenten in de geschiedenis geweest waarin de interpretatie veel vreedzamer was dan nu. Maar vandaag is er wel een probleem met de interpretatie door een groot deel van de moslims, die minder problemen lijken te hebben met iemand in een kooi in de fik steken dan met cartoons van wat randfiguren in Parijs. Laat ons daarvoor niet de kop in het zand steken.

    • door HELENE PASSTOORS op donderdag 5 februari 2015

      Beste rvdl en ook Jan H. Ik vind deze opinie van bekende academici (met 'moslim'-namen...) evenwichtig en genuanceerd. Ze stellen een seculiere analyse voor met inachtneming van vele/alle elementen. Want het is duidelijk complex en het terugvoeren tot één 'oorzaak' is zelfs voor 'boerenverstand' of waanzin of extreme ideologie.

      Daarom verbaast mij uw idee dat het 'telkens om Moslims' gaat. Natuurlijk is het moeilijk te verkroppen voor westerlingen om felle kritiek te krijgen terwijl wij overtuigd zijn van onze 'superieure waarden'. Die we echter nooit toepassen of toegepast hebben op 'Anderen' inclusief vaak niet op minderheden bij ons. Veel Belgen kunnen het immers nog steeds niet verkroppen dat Lumumba op 30 juni 1960 openlijk de horror van onze kolonisatie bloot legde, nog wel in bijzijn van onze koning! Lumumba heeft dat niet overleefd...

      Dus 'telkens Moslims'? Misschien moet u dan bijv. eens de zeer felle kritiek lezen op de 'globale apartheid' - synoniem van globalisatie, opvolger van de kolonisatie - door Thabo Mbeki, opvolger van Mandela en 'seculiere Afrikaan'. Kritiek gedeeld door miljoenen 'seculiere', christelijke of andere Afrikanen. Ook Afrikanen geloven onze fabeltjes niet meer en doorzien hoe langer hoe duidelijker hoe de wereld in elkaar steekt.

      Of als u gewelddadige uitingen bedoelt, bent u dan alle bevrijdingsstrijd vergeten waar Moslems of islam niet meededen? In vogelvlucht: Haïti, de Indianen in Noord-Amerika, tegen de Spanjaarden in heel Latijns-Amerika; in de vorige eeuw o.a. Indochina en zo'n beetje overal in Afrika?

      Ik praat niks goed, geen haat, geen zinloos geweld, geen politieke moord, geen terreur. Maar wel door wie dan ook. Ik vraag u alleen om eens naar onszelf te kijken door de ogen van anderen. Als u dat eerlijk doet, zult u nog verbaasd staan dat we slechts last hebben van piepkleine groepjes, dat niet de hele wereld ons 'haat' en liefst van de aardbol zou zien verdwijnen.

      Hebt u enig idee van het fysiek en psychisch geweld van slavernij, kolonisatie, globalisatie? Het geweld van onrecht, racisme en discriminatie? Van koste wat kost doorgeduwde asymmetrische machtsverhoudingen in onderhandelingen en internationale fora? Dat alles zijn wapens, vlijmscherpe vaak dodelijke wapens; niet alleen schiettuig en 'de pen' zijn dat.

      Als men wil praten over 'haat', dan is de eerste vraag: wat is er mis met ons, wat hebben we gedaan om die haat te verdienen? En dan kunnen we gaan praten, eerlijk en open. Niet zo lang we zo blind als mollen rondjes blijven draaien in onze tunnels van arrogantie en vermeende superioriteit. Ja, het Westen heeft de wereld enorm veel te bieden, dat is tot nu toe nog onze redding. Maar in de hele wereld voelt en hoort men dat mensen schoon genoeg hebben van ons egocentrisme, onze gewelddadigheid en, ja Jan H, ons paternalisme dat ook racisme is. Het gaat daarbij niet om haat en blijft voor 99,99% zonder geweld, maar het is niet minder reëel. Wat zal de laatste druppel zijn ondanks alle geduld en verlangen naar vreedzaam samenleven? Een volgende boot vol vluchtelingen die verzuipen in de Middellandse Zee? Een volgende oorlog? De drone te veel? Niemand kan het zeggen. Maar het is 'vijf voor 12' en hoog tijd voor analyses zoals de auteurs hier voorstellen. En voor even onze mond houden om in de spiegel te kijken.

  • door jan hautekeete op woensdag 4 februari 2015

    Toch laat deze opinie een wrange smaak na : tussen de lijnen door wordt het magazine Charlie Hebdo even weggezet als “islamofoob” (makkelijk toch…) , en nergens is een begin van eerlijke vraagstelling aanwezig over het debat over de noodzaak tot fundamentele kritische zelfbevraging van een overtuiging en zijn aanhangers. Integendeel, zelfs.

    Dat soort debat en het moedig pleiten voor dat soort fundamentele zelfbevraging van een overtuiging, vindt je bijvoorbeeld wel bij de islamoloog Rachid Benzine (http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/videozone/programmas/reyerslaat/2.37441?video=1.2228885 ).

    Ideologieën, religies en alle mogelijke "ismen" mogen bekritiseerd, gerelativeerd , en bespot worden. Ook de begrippen of iconen en symbolen van deze ideologieën en overtuigingen. Dit kan. Punt. Dat is wat vrije meningsuiting inhoudt. Onvoorwaardelijk. Het omgekeerde zou inhouden in dat je het aan de aanhangers van de overtuiging , ideologie of religie overlaat om te bepalen waar je kritiek moet ophouden - dat is natuurlijk pure onzin , want dan stelt morgen iedere aanhanger van gelijk welke ideologie de minste kritiek voor als zijnde "een belediging", of een “fobie” voor wat de overtuiging inhoudt.

    Dat heeft niets met stigmatisering of uitsluitingsmechanismen te maken.

    Integendeel : het is zeer neerbuigend om een overtuiging of ideologie af te schermen voor ironie , spot of satire : daarmee zeg je eigenlijk dat die overtuiging te zwak is om die te verdragen. Dat is een subtiel soort verdoken paternalisme dat in al zijn hypocrisie meer kwaad sticht dan gelijk welke kritiek of spot zou kunnen doen, en hele bevolkingsgroepen dreigt op te sluiten in een ideologisch infantilisme , waarbij ze nooit voor vol of voor verantwoordelijk worden aangezien. Elk discours , dat er van uit gaat dat gelovigen of aanhangers van een religie, ideologie of van welk “isme” dan ook , zonodig beschermd moeten worden tegen een spotprent of ironisch beeld in de media, is achter het masker van welwillende pamperende minzaamheid, juist daarom een discours van diepe geringschatting.

    • door ismail spada op donderdag 5 februari 2015

      Juist, het moet zelfs bekritiseerd worden !!!

      Het is het enige middel Incha Allah.

  • door Yvon Princen op donderdag 5 februari 2015

    Gisteren kreeg ik een interessante vraagstelling. Wat is de parallel tussen Oostfronters, Koreastrijders en Syriëstrijders? We kwamen tot volgende parallellen: vernedering, een beschadigde en beschimpte identiteit, zich respectloos benaderd voelen, op zoek zijn naar zelfwaarde. Zich zelf een identiteit veroveren door moedige daden te gaan stellen die gerespecteerd worden door een achterban. De in Europa tot nu toe geviseerde doelwitten door de recente golf van strijders passen helemaal in deze reeks. Dit overstijgt het verband met een bepaalde ideologie of boek lijkt mij.

    • door HELENE PASSTOORS op vrijdag 6 februari 2015

      Zeer interessante parallellen! Bedankt voor het idee. Groet, hp

    Het is niet langer mogelijk om te reageren.

Lees alle reacties