Deze nieuwssite is niet-commercieel, onafhankelijk en 100% gratis dankzij uw steun. We rekenen op uw fair share. Maandelijks, Jaarlijks, Eenmalig. Giften vanaf 40 euro zijn fiscaal aftrekbaar.

Ja, ik wil steunen

Sluit dit venster

about
Toon menu

De broederstrijd tussen de SP.a en PVDA+

De vijandigheid tussen de SP.a en PVDA+ overtreft alle verwachtingen. Naar aanloop van de Vlaamse, Federale en Europese verkiezingen op 25 mei kunnen we nog meer getouwtrek tussen deze twee partijen verwachten. Deze strijd zal niet stoppen na de verkiezingen.
maandag 14 april 2014

Wij zijn allemaal socialisten

Zowel de SP.a als de PVDA+ definiëren zich als socialistische partijen. Maar allebei vertegenwoordigen ze verschillende tendensen binnen het socialisme. De SP.a is een sociaal-democratische partij die beïnvloed is door de 'Derde Weg ideologie' van de Brit Anthony Giddens. Deze ideologie probeert de scherpe kantjes van het neoliberalisme af te vijlen. Bij de PVDA+ heeft het marxisme echter de overhand. Die ideologie wil gewoonweg een omwenteling van het systeem. En dit gaat veel verder dan het bekampen van het neoliberalisme, de PVDA+ wil een einde maken aan het kapitalisme. Dit zijn de grote ideologische verschillen tussen de twee partijen.

België of Vlaanderen?

Op geografisch vlak is de SP.a een Vlaamse partij die zich louter in Vlaanderen en Brussel beweegt. In Wallonië en Brussel (en ook bij de Duitstalige gemeenschap) heb je de Franstalige PS. De PS en SP.a waren vroeger verenigd in de Belgische Socialistische Partij (BSP). Maar de BSP besloot om zich in de jaren ’70 op te splitsen volgens het taalcriterium. Toch bestaan er nog steeds sterke banden tussen de SP.a en PS. Ze zitten bijvoorbeeld in dezelfde fractie in het Europees parlement. Ze zitten altijd samen in de regering op het federaal niveau en ze behouden een sterke band via hun vakbond ABVV (die niet volgens taal is gesplitst).  

De PVDA+, in het Frans PTB+, is een partij die Belgisch georganiseerd is. Het is een partij met één voorzitter (Peter Mertens) over heel België zonder onderscheid in taal. De partij beweegt zich dan ook zowel in Vlaanderen, als in Wallonië en Brussel.   

In de ogen van de SP.a en PS zijn staatshervormingen noodzakelijk geweest, terwijl de PVDA+/PTB+ zich hier altijd tegen heeft verzet. De partij wil zelfs het onderwijs herfederaliseren. De verschillen tussen de PVDA+ en SP.a zijn op dit vlak met andere woorden immens.

Ook de sociologische samenstelling van beide partijen is erg verschillend. De SP.a moet zich alleen verantwoorden tegenover haar Vlaamse achterban, terwijl de PVDA+ heel België beslaat. Bovendien betekent dit ook dat de werking van beide partijen anders georganiseerd is.

Vechten om het middenveld en dezelfde kiezers

Maar als de twee partijen op ideologisch en organisatorisch vlak volledig anders zijn, waar komt dan de grote vijandigheid tussen hen vandaan? Dit is vrijwel simpel te verklaren: ze ademen allebei dezelfde politieke lucht, hebben ongeveer dezelfde kiezers en willen allebei de leidende socialistische kracht zijn in Vlaanderen. We weten uit onderzoek van Marc Swyngedouw van de KULeuven dat de gemiddelde kiezer in Vlaanderen op sociaal-economisch vlak, linkse attitudes heeft. Dit wilt zeggen dat beide  partijen proberen te appelleren aan dezelfde kiezer. En allebei willen ze hetzelfde middenveld vertegenwoordigen.  

Het voorbeeld van de Marokkaanse gemeenschap hierin is tekenend. In 2006 behaalde Patrick Janssens in Antwerpen een monsterscore met zijn lijst SP.a-Spirit. Hij haalt 35 procent en PVDA+ blijft steken op 1,85 procent van de stemmen. Dit was toen gedeeltelijk te danken aan de Marokkaanse gemeenschap die toen resoluut voor de SP.a koos. 

Toen er na de verkiezingen een hoofddoekenverbod ingesteld werd door het stadsbestuur, veroorzaakte dit grote ophef binnen de moslimgemeenschap. De PVDA+ zag haar kans schoon en voerde hier radicaal actie tegen. Zes jaar later, in 2012, wordt de SP.a afgestraft voor het hoofddoekenverbod en breekt de PVDA+ door in Antwerpen met 8 procent van de stemmen.  

De strijd om dezelfde kiezers en het middenveld vindt echter niet enkel in Antwerpen plaats. De PVDA+ probeert de socialistische vakbond ABVV aan haar kant te krijgen. Op verschillende lijsten in Wallonië, Brussel en Vlaanderen voor 25 mei staan 170 syndicalisten te prijken. Tussen de SP.a en de PVDA+ is er een strijd bezig om de basis en het middenkader van het ABVV. Het zelfde geldt voor de socialistische mutualiteit, en voor de sociale en culturele sector.  

Is er een vergelijk mogelijk?  

Wat er ook gebeurt op 25 mei, de strijd tussen de SP.a en de PVDA+ zal verder duren en zelfs verhevigen. Heel wat analisten en politieke commentatoren onderschatten deze veranderingen. Wat er gebeurt tussen de SP.a en de PVDA+ kan de komende decennia België herdefiniëren. We zien nu al een sterke polarisatie tussen links en rechts in de Vlaamse en Belgische politiek. Op zich kunnen deze tegenstellingen natuurlijk alleen ten goede komen aan het politiek debat. 

Maar is het mogelijk dat de SP.a en de PVDA+ samen ooit samen naar de kiezer trekken? Gezien de grote ideologische verschillen lijkt dit uitgesloten. Wellicht kunnen we ons wel verwachten aan impliciete samenwerkingen. Denk maar aan het dossier van de BTW op gas en elektriciteit. PVDA+ populariseerde dit programmapunt en de SP.a kon het doordrukken in de federale regering. Op die manier zouden beide partijen elkaar in de toekomst vaker kunnen vinden bij het verwezenlijken van hun programma's.

Deze nieuwssite is niet-commercieel, onafhankelijk en 100% gratis dankzij uw steun. We rekenen op uw fair share. Maandelijks, Jaarlijks, Eenmalig. Giften vanaf 40 euro zijn fiscaal aftrekbaar.

reacties

4 reacties

  • door Robrecht Vanderbeeken op maandag 14 april 2014

    Als Bruno Tobback in alle eerlijkheid en zonder cynisme in Reyers laat inzake ideologie naar Adam Smith verwijst, de geestelijke vader van de vrije markt, uitvinder van de metafoor 'onzichtbare hand', kan je alleen maar blij zijn dat het tussen deze partijen botst waar het moet botsen.

    Kunnen we in de politiek vandaag trouwens nog van broeder- of zusterpartijen spreken? Het socialisme zal in de 21ste eeuw heruit gevonden moeten worden, dat vraagt om een ideeënstrijd.

  • door Willy Verbeek op dinsdag 15 april 2014

    van die 170 syndicalisten komen er meer dan 40 uit het ACV dat is ook een duidelijk verschil met de SP-a. Ook het christelijk links middenveld wordt aangesproeken door de PVDA PTB

  • door Antoon Boerjan op woensdag 16 april 2014

    De Spa zwemt in scholslag doorheen de politieke wilde wateren. Met die techniek kan met bij iedere slag de moeilijkheden , de problemen , aan de kant schuiven en afwachten totdat anderen die zaken aanpakken. Dat doet de Pvda niet; daar wordt in crawl gezwommen, t.t.z. de techniek van het aanpakken en oplossen. Dat is ook de enige goede techniek , want , die wilde wateren worden meer en meer tot storm opgezweept en .. dan volstaat die schoolslag niet langer. Dan is het " pompen of verzuipen". De Spa kan alvast beginnen trainen om zaken op basis van een rechtlijnige ideologie aan te pakken.

  • door Brigitte Van Gerven op woensdag 16 april 2014

    De ideologie van het neoliberalisme zegt dat de overheid moet worden afgeslankt, dat overheidsbedrijven in de mate van het mogelijke moeten geprivatiseerd worden (want de privé doet alles beter en efficiënter dan de overheid). De lasten moeten naar omlaag, wat werken en ondernemen bij de mensen stimuleert, en de economie doet groeien.

    Over naar de praktijk. Privébedrijven doen niet alles beter en efficiënter dan de overheid. Waar privébedrijven goed in zijn is winst maken. Winst kan je maken op verschillende manieren: - op een open en vrije concurrentiële markt kan je winst maken door producten te produceren en verkopen aan een goede kwaliteit, tegen een redelijke prijs. Hier denkt men aan als men zegt “privébedrijven doen alles beter dan overheidsbedrijven”. En in deze omstandigheden zal een privébedrijf inderdaad beter functioneren dan een overheidsbedrijf. - een monopoliepositie proberen te veroveren. Vervolgens kan je inferieure producten verkopen aan een veel te hoge prijs (de winstlogica drijft een bedrijf hiertoe want op die manier maak je meer winst dan door kwaliteitsproducten te verkopen aan een redelijke prijs). Een privébedrijf in een monopoliepositie zal dus NIET naar optimale efficiëntie streven, eerder het tegenovergestelde, en het is zeer waarschijnlijk dat het minder goed zal presteren dan een overheidsbedrijf - Monopolieposities hangen vaak samen met overheidscontracten en met privé-overheidssamenwerking. Dit brengt bedrijven ertoe om, eerder dan in te zetten op kwalitatieve producten en efficiënte dienstverlening, te lobbyen en figuren uit de politiek om te kopen o.a. met zetels in de raden van bestuur. Dit heeft ook tot gevolg dat politici hun integriteit verliezen en niet echt meer (kunnen) opkomen voor de belangen van hun kiezers.

    Neoliberalen, maar ook voorstanders van de “Derde Weg” pleiten voor privatisering en het inschakelen van privébedrijven in sectoren die traditioneel tot de taken van de overheid behoren, vanuit de foute veronderstelling dat privébedrijven alles efficienter en beter kunnen dan overheidsbedrijven. Hun – op zich prijzenswaardige - doel is om geen belastinggeld meer te verspillen aan een inefficiënte en logge overheid.

    Maar waar leidt dit in praktijk toe ? Dat belastinggeld nog steeds verspild wordt, maar het geld komt dit keer in handen van privébedrijven. En dat de lasten de facto niet afnemen. Het enige verschil is: waar in een links regime belastinggeld wordt gebruikt om ongelijkheid en ongelijke kansen weg te werken, wordt in een rechts regime belastinggeld gebruikt om de rijken nog rijker te maken, dus om de ongelijkheid nog te doen toenemen.

    Wij zijn geneigd te denken: links is voor een herverdeling van de rijkdom, rechts is tegen een herverdeling. In feite zijn ze allebei voor een herverdeling, alleen de richting van de geldstroom verschilt: Links is voor een herverdeling van rijk naar arm, rechts is voor een herverdeling van arm naar rijk. En dat laatste is wat er in praktijk aan het gebeuren is. De ongelijkheid in de wereld neemt toe.

    De voorstanders van de “Derde Weg”, de sociaal-democraten ... hebben wel sociale rechtvaardigheid in hun manifest staan, maar laten in de praktijk toe dat deze herverdeling van arm naar rijk zich doorzet.

    Dat is volgens mij het cruciale verschil tussen de SPA en de PVDA+ ...

Het is niet langer mogelijk om te reageren.

Lees alle reacties